Hãy giúp "Trăm triệu thầy, trăm triệu trò" hoàn chỉnh nội dung để những người khác có thể hưởng lợi từ nó trong tương lai.
- Bấm Ctrl + F : nhập từ khoá (tìm trên trang hiện tại).
- Nhập trực tiếp vào ô tìm kiếm trên cùng (tìm trên toàn bộ website).
00:00
Kính thưa quý vị hiện nay có hàng triệu người Việt Nam đang sinh sống và làm
việc ở nước ngoài trong số đó có không ít là những người thuộc giới trí thức
theo thống kê thì mỗi năm có khoảng 500 chuyên gia trí thức là người Việt Nam ở
các nước phát triển quyết định trở về nước họ là nguồn lực chất xám vô cùng
quan trọng đã và đang đóng góp cho sự phát triển của nước nhà và hôm nay chúng
ta sẽ cùng gặp gỡ một trí thức như thế một chuyên gia cấp cao trong lĩnh vực
đàm phán quốc tế Vâng xin được trân trọng giới thiệu Giáo Sư Phan Văn Trường
một chuyên gia cấp cao trong lĩnh vực đàm phán Thương thuyết ông từng là cố
vấn thường trực cho chính phủ pháp trong lĩnh vực thương mại quốc tế và giáo sư
Phan Văn Trường cũng là một diễn giả vô cùng nổi tiếng trong các diễn đàn về học
thuật về văn hóa về xã hội trong nhiều năm qua
00:01
xin cảm ơn báo Thanh Niên chúng ta đã có nhai ý mời tôi tới trò chuyện
Thưa thầy với chủ đề ngày hôm nay là chủ đề trở về vậy thì câu hỏi đầu tiên mà
Bích Ngọc muốn đặt cho thầy Chính là vì sao thầy lại quyết định trở về Việt Nam
trong các Hành Trình 40 năm thì ở Pháp và làm việc ở rất nhiều quốc gia với rất
nhiều cương vị khác nhau và đặc biệt nữa là khi mà Ngọc biết là khi thầy trở về
thì thầy quyết định là dạy học và dạy học miễn phí cho một trường đại học nữa
ạ thầy có thể chia sẻ về lý do này ạ Mình đã nhận được bao nhiêu những ân huệ
từ cuộc sống chưa bao giờ mình dám nghĩ rằng là mình tài giỏi tất cả những cái
thành quả trong cuộc sống của mình đều là có cái phần may mắn rất là lớn và
Chính vì mình đã nhận được cái phần may mắn rất là lớn cho nên mình cũng muốn tự
tay mình tạo nên cơ hội tạo nên những giá trị để trao lại cho những thế hệ như
sau thành ra Nó là một cái một cái bổn phận mà có lẽ phải gọi là nghĩa vụ mà
thầy nghĩ rằng là tất cả những người nào
00:02
mà đã nhận được những ân huệ tương tự ít hơn hoặc nhiều hơn đều có cái bổn phận
đối với đất nước thì thầy làm cái chuyện
đó Mỗi lần thầy nhìn các bạn trẻ với đậu xanh với cái vẻ tươi tắn thì thầy bảo
rằng là mình phải đóng góp cho họ để cho
họ phát triển em nghe em cảm thấy rất là phấn khởi và xin thầy ơi Bản thân Bích
Ngọc còn nghe được một cái thông tin rất là thú vị đó là vì thầy đã 40 năm không
có ở tại Việt Nam nên khi trở về thì gặp khá nhiều khó khăn trong cái việc mà
giảng dạy ở trường đại học bởi vì nhiều bạn sinh viên nói rằng là thầy giảng Nội
dung rất là hay nhưng mà lại không hiểu hết được nội dung đó thì rất là tiếc cho
nên thầy đã quyết định học tiếng Việt trở lại để có thể dạy các bạn Vậy thì
cái lúc mình học tiếng Việt lại như thế nào thầy có khó khăn và cái sự thú vị
khi mà mình quyết định là phải làm lại điều đó ạ Nó rất là vất vả đấy
Tuy là khi mà mình rời đất nước mình năm 17 tuổi thì mình cũng đã nói tiếng Việt
00:03
rồi thế nhưng mà tiếng Việt đó là nó cái việc xưa thế rồi ngoài ra thì nó có rất
nhiều chữ mới cái ngữ vừng mới mà mình ở nước ngoài mình không được tiếp thu thế
rồi cái cách nói nữa cái cách làm câu cái cách cấu trúc cái suy nghĩ của mình
nó cũng khác nữa Thế Thành thử ra là rất khó bởi vì giả sử như là mình học một
cái ngôn ngữ nào mà nó mới hoàn toàn ấy thì nó lại khác nhưng đây là mình phải
sửa mà cái gì mà mình nghĩ là đúng thì nó là sai mất rồi Thành thử ra vất vả
lắm đấy nó hẳn là một cái quyết định thay đổi tư tưởng thay đổi ngôn ngữ hay
nói thật là vào những cái thời buổi đó đó thì cho thầy nói bằng tiếng Anh hay
tiếng Pháp thì sẽ thấy thoải mái hơn là nói tiếng Việt là bởi vì chữ nào mình
xài đó mình cũng phải nghĩ rằng là nó là chữ mới chữ cũ nhỉ
ngay cả cái việc mà thầy qua Pháp rồi thầy phải đối diện với những cái cú sút
về mặt văn hóa về mặt ngôn ngữ nữa thì thầy cũng phải nỗ lực tự học tiếng Pháp
00:04
rất là nhiều thì cả quá trình thế này tự học tiếng Pháp rồi từ học tiếng Anh sau
này là tự học tiếng Việt trở lại và ngay cả cái công việc của thầy Em cũng biết
là thầy làm công việc Thương thuyết về thương mại mà trong khi chuyên ngành
chính của thầy lại là kỹ sư cầu đường Vậy thì rõ ràng cái quá trình đó phải
mất rất nhiều thời gian để tự học thì thầy có thể chia sẻ về cái câu chuyện tự
học của họ bởi vì cái tự học đó nó có một cái động
lực cái động lực là mình phải phát triển bản thân mình phải tiến hóa trên cái
cuộc sống mình phải chứng tỏ cái khả năng của mình và nếu không muốn nói là
cái tài năng của mình thì mình làm tất cả những việc đó nó với một cái tinh
thần rất là tích cực nên nó lại không vất vả cái vất vả đó là như nói lúc nãy
là mình mình phải chuyển hóa từ từ một cái ngôn ngữ mình đã biết rồi sang một
cái ngôn ngữ mới mà Mình Chưa Biết thế nhưng mà để nói về cái quá trình tự học
thì thật sự ra Bích Ngọc đã sử dụng một cái chữ vô cùng là quan trọng một cái từ
từ khóa đó là tự học thầy về thế này là hơn 20 năm rồi
00:05
và thầy thấy rằng thật sự ra trong đất nước chúng ta
cái tinh thần tự học và cái khả năng tự học Tạm gọi là nó yếu kém có nhiều thành
phần còn không hiểu tự học là cái gì nữa tự học không phải là học thuộc lòng cái
gì mới đâu mà trong nước thì thường thường được hiểu như thế Tự học là cái
tinh thần làm cái gì cũng hiểu tại sao mà nếu mà mình chưa hiểu được tại sao
thì mình phải cố gắng tìm tòi ở trong các sách các vở trong tư tưởng của các
Văn Sỹ triết gia hay là những nhà khoa học Mình phải tìm cho bằng được cái lý
do tại sao mà nó là như thế nếu mà mình lại còn nói thêm rằng là cái tinh thần
tự học nó phải là mỗi giây mỗi phút mỗi lúc trong cuộc sống thì thực sự phải rất
thấy rất ít người ở trong nước mình cho dù họ là học giả rất ít người có cái
tinh thần tự học bằng chứng là có rất nhiều người rất rất rất nhiều người nghĩ
00:06
rằng có cái bằng đó là xong rồi thế tức là nó là một cái bằng chứng tuyệt đối là
cái sự tự học không những là mình không hiểu nó là gì Và mình còn cho nó là hoàn
toàn vô ích Đó cũng là một trong những nguyên nhân
mà thầy đã tạo ra cái nền không ạ vâng Thì cái này nó thì lúc đầu người ta cũng
không có đọc được cái chữ ký này Tại vì nó không có trong tiếng Việt Thế
là cái nền nền móng thôi một đêm thì có cái tiếng kêu gọi bảo rằng là mình làm
cái gì đi thì lúc đó thì nó chỉ đơn giản thôi Bích Ngọc ạ là nó là cái sự khắc
khoải của mình mình muốn rằng là mở một cái lớp mà mình đón nhận tất cả những
người nào muốn đặt nhiều câu hỏi về cuộc sống thầy không ngờ là chỉ còn làm cái
việc như thế thôi mà bây giờ thì những người mà bảo rằng là em cấy nền rồi em
là thành phần kế nền rồi thì rất là đông đông lắm luôn em ạ
00:07
của thầy Nó cũng giúp cho giới trẻ tụi em nhận thức được nhiều hơn về văn hóa
về truyền thống của nước nhà cũng như là cái câu chuyện tinh thần tự học và cái
tự nghiên cứu tự mày mò đúng không thầy Dạ vâng Thầy ơi lại còn có một cái điều
nữa đó là tụi em cũng rất là quan tâm đó là được biết là thầy viết rất là nhiều
đồ sách à Đạt một trong những quyển sách
nổi tiếng đó là một đời thương thuyết và bên cạnh cái quyển mà một đời thương
thuyết đó thì còn có một cái quyển khác thú vị nữa là một đời như kẻ tìm đường
vậy thì câu hỏi Bây giờ em muốn đặt ra cho thầy đó là bây giờ thầy còn đi tìm
đường không ạ Lúc nào mày cũng tìm được mình không
những Tìm đường cho cá nhân mình mình tìm đường cho tất cả các bạn trẻ xung
quanh mình Đây là một cái nghĩa vụ rất là khó khăn em tưởng tượng xem mỗi một
ngày thì có vào khoảng 30 đến 40 à em viết thư cho thầy thầy ạ em hoang mang
em biết nhiều thứ lắm em không Em mới đi đâu Em không biết mình đi đâu mà em có
cần biết em đi đâu đâu để em cứ tạo ra chỉ cho tha hồ thì xã hội sẽ vui về chứ
có gì đâu Thưa thầy tạo ra chị là gì Thế
00:08
thì thầy mới bảo rằng bây giờ nhé Nếu mà thầy mà chỉ cho em là phải học cái gì
thôi đó là một cái giá trị bởi vì nó là cái thông tin mà em cần thế thì thực ra
tạo ra chị rất là dễ mình chỉ biết cái gì mà người khác không biết mà nó có ảnh
hưởng đến cuộc sống thì nó là một giá trị thì có một cái ý tưởng hơn cả cái
cái nền nữa cơ đó là cái trường vũ trụ cái trường vũ trụ nó đơn giản lắm nước
chúng ta đang có 100 triệu dân mày nói tròn đi nó là 100 triệu dân chúng ta có
100 triệu dân thì có 100 triệu cái kỹ năng 100 triệu như hiểu biết thế đi mình
chia cho nhau đi Một khi mình chia cho nhau đó thì mình
có phải rằng là 100 triệu dân là 100 triệu học trò nhưng cũng là một trăm
triệu thầy Thế thì cái ý tưởng của thầy đó là thầy
phá tan cái thế giới mà chia làm đôi thế giới của những học trò ngu dốt rồi bên
00:09
kia thế giới của những vị thầy cao siêu không Tôi không chơi như vậy Anh biết
cái gì anh dạy người khác thì anh là thành và tôi không biết cái gì mà tôi
học của anh thì tôi lại chọn để có thế thôi Em tưởng tượng là cái sức mà tiến
bộ của một đất nước khi mà 100 triệu thầy dạy cho 100 triệu cho đó em thấy
đất nước nó sẽ tiến mau như thế nào em nghĩ đến một cái điều đó là cái sự
lan tỏa và chia sẻ giáo dục về kiến thức về những trải nghiệm về việc kinh doanh
đó là cái sự lan tỏa và tri thức cả cho những cánh chim cuối đời em có biết
không Lớp của thầy là có rất nhiều những người xe ôm rất nhiều những người bán
hàng rong Họ học Kinh tế đấy thì mình đừng nói là
lãi suất ngân hàng thì họ chả hiểu gì hết mình nói rằng là những cái
độ tăng trưởng của một nước văn minh đứng giữa hàng thứ bao nhiêu mà với thị
trường chứng khoán nó phát triển bao nhiêu Ví dụ như
00:10
ăn đối với họ Nhưng mà ngược lại mình nói rằng các bạn ạ khi mà bạn mà đầu tư
100 mà cuối ngày bạn có 110 thì bạn đã có một cái lợi nhuận là 10 người ta hiểu
và mình bị giải thích rằng là đấy lợi nhuận là thế đấy và thế xong rồi mình
mới giải thích là thế này em mà tiêu cho cơm ăn cho con của em thì cái đó là chi
phí còn nếu mà em mà dạy học con em và em mua sách cũng là cùng cùng số tiền đó
Thì cái đó là đầu tư thế là tất cả các xe ôm rồi tất cả những thành phần lao
động mừng quá Bây giờ chúng em hiểu thế nào là đầu tư thế nào là chỉ thị Nghe
thầy nói như vậy thì em đã hiểu vì sao thầy đã được nhà nước tặng huân chương
vì sự nghiệp giáo dục rồi đó nghĩa là cả một cái hành trình thầy đi đầu tư cho
giáo dục và đầu tư cho kiến thức chúng ta cũng như tất cả các đất nước mình hay
00:11
đánh giá một đất nước bằng những cái đầu tàu những cái mũi nhọn ví dụ là ở nước
chúng ta có bao nhiêu tỷ phú đô la mình chỉ mong ước rằng là nước mình có
100 1000 tỷ phú đô la nhưng mà cái đó nó không có là cái bằng chứng một đất nước
nó trù phú thì mới có một cái khám phá rất là lý thú thì bạn tất cả những nước
nào mà văn minh nhất thế giới họ không phải có nhiều bác học đâu Họ không có
thành phần nghèo tức là cả xã hội ở Thành phần chung về hết thế thì thấy bảo
rằng là chừng nào mà chúng ta đất nước chúng ta mà chỉ còn toàn thành phần
Trung bình thì đất nước chúng ta sẽ thuộc top 20 trên thế giới Khi mà mình
mà hoàn toàn ý thức được rằng cái giáo dục nó biến đổi một gia đình thì lúc đó
các người ở trong thành phần nghèo đó hỏi bỏ chết con mình mới học đến lớp có
8 lớp 9 bây giờ mình phải cho học lên đại học
00:12
thế thì một khi mà một cái gia đình mà tạm gọi là khiêm tốn mà ý thức là rằng
là con mình cần lên đại học thì là đất nước chúng ta sẽ khá lắm thế nhưng mà
mình còn lại còn phải bàn lại cái nội dung của đại học mình có cái gì nữa Thế
thì cái này là một đề tài khác vậy thì quay trở lại cái câu chuyện của
giáo sư Phan Văn Trường và Bích Ngọc ngày hôm nay là câu chuyện về trở về vậy
thì trong cái hành trình trở về đó hay vậy thì những tri thức có nên trở về vào
giai đoạn này hay không và cách trở về như thế nào để có thể đóng góp tốt nhất
cho nước nhà đặc biệt cho giáo dục của nước nhà thì sẽ nói cho em một cái điều
rất shocking thật ra đó mình chỉ nói miệng là mình muốn cho
người như thầy trở về thôi mình không có quy chế điều đó nó thấy họ
mà từ 30 năm nay hay đúng hơn là ngay từ cái thời mà thầy chưa là sinh viên ngày
15 16 tuổi đó đã nói chẳng hạn như là một vị như là Trịnh Xuân Thuận
00:13
ở nước ngoài nói chung không chịu sơn thần nó bay xuống mình không cần ông trở
về một ông Ngô Bảo Châu đi học Nguyên Phong là
cao cao siêu ông trở về Không biết tại sao thầy cũng không hiểu lý do ông lại
đi Đó là tại sao một điều mà thầy ở đây thầy rất trân quý cái cơ hội này để mà
thầy xin nói lên lý do tại sao Bởi vì nếu không thì đất nước chúng ta sẽ không
bao giờ hiểu tại sao mà đất nước sẽ hiểu thầy phải cố gắng bao nhiêu để mà thầy
về đó là tại vì trong nước chúng ta đã cứ hiểu rằng muốn họ về thì phải lương hộ
tao Tao chứ không đâu xin đồng lương nào đâu mà Ai mà cho thấy
đồng lương thì nói thật thầy cũng nhận thấy thế nhưng mà thầy đưa hết cho từ
thiện đấy Mình cứ tưởng là họ cần lương xong rồi họ bảo rằng nếu mà lương mà
00:14
không đủ thích Chắc là phải cho họ cái nhà
thế cho họ cái nhà họ lại cũng không về nữa
Hay là mình cho họ cái gì mình không có cái gì để cho bởi vì cái điều mà họ mong
mỏi nhất là một cái hệ sinh thái hệ sinh thái là gì nhỉ thầy xin phép nói nhé Mà
cái này đó là thầy xin phép các hiệu trưởng của các trường đại học để nghe
thật rõ tôi tôi về tôi nói thật là cái môn chuyên môn nhất
của tôi là kinh tế đô thị và quy hoạch vùng từ ngày thầy về thầy đi kiếm luồng
tất cả các người nào mà giỏi về quy hoạch vùng kinh tế đô thị để tạo nên một
cái một cái bầu phấn khởi với các ban giáo sư với nhau làm việc với nhau thế
cũng tìm được ai cả mà thầy tìm ra đó thì những người đó lại rất là e dè Chào
thầy mới thấy uống cà phê uống cà phê xong bye bye rất là thích
đó là tại vì rằng là đất nước mình không
00:15
có một mình sẽ sinh thái nó đón nhận cái kết quả
của những giáo sư mà học ở với nhau rồi đưa ra những cái kiến nghị rất là tích
cực cho đất nước Coi làm chính trị đâu Trời đất ơi bây giờ mà bảo thầy bây giờ
mà cho thầy một chức gì thì thôi Bởi vì không đủ sức nó cần nhiều nỗ lực
lắm để làm những chức vụ đó mà Thầy không có đủ sức và các giáo sư ở nước
ngoài họ không đủ sức bởi vì họ cũng không có ngôn ngữ không có tiếng Việt đủ
để mà họ làm những công việc đó rất đáng buồn cho thầy thầy đi Đồng Tháp
thầy thấy rằng là sen hồng của Đồng Tháp
Đồng Tháp Mười Nếu mà Đồng Tháp nghe tôi
yêu Đồng Tháp lắm luôn yêu yêu chết luôn mấy cái đầm sen đó nó không thành
mà lại Đã thế lại còn xíu nữa mà nếu sen hồng đi
00:16
vô cùng là thiên vị kinh khủng mình có thể có thể sống luôn ở Đồng Tháp
xong mình đi Huế sen trắng ở kinh thành nó đẹp
mình cũng bảo tôi có thể chết được vì xe này mình đi Phú Yên tại xe
nó lại Có khi màu khác mà mình mới khám phá ra rằng là trên cái thế giới này thì
nếu mà cả thế giới sản xuất xe nó chưa thỏa mãn được một 10% nhu cầu xem của
thế giới có nghĩa rằng là nếu mà mình mà Bán sen cho cả thế giới thì mình sẽ còn
thiếu rất nhiều số lượng Tức là mình không cần phải tranh nhau nữa cơ là tại
vì cứ mỗi khi mà mình có một hoa sen là có 10 người ta đòi mua không
Huế tàu xe có một anh sẽ ra Huế nhất quyết đòi đòi bán xe trắng mà hạ giá
00:17
phá luôn không có hệ sinh thái là không làm được hệ sinh thái đây là
thầy nói một cái cảnh cáo các nông dân không hiểu rằng chính mình
phá mình hỏi tại sao anh bán Sen bao nhiêu tiền tôi bán xe rẻ hơn vậy thì
mình đang huấn luyện cái người tiêu dùng quên mua xen rẻ rồi
Nếu mà lại có người khác sản xuất xe rẻ hơn nữa thì xem dần dần rất là rẻ thành
ra bây giờ nó giải thích tại sao nông dân cứ quen thói hạ giá
và người tiêu dùng người ta bảo rằng là rau muống mà bác đi tắt thế mấy chục
ngàn một tháng là có mấy ngày tự mình tự mình mình phá sản giá thị trường nó
cứ xuống mà trong khi sản phẩm nó cứ lên Thế thì cái đó thì thật sự ra là điều
không đáng làm thành thử ra là thầy nên nói đây trước cái màn hình là
00:18
chúng ta phải xem lại cái việc thành lập nhiều hệ sinh thái trên đất nước chúng
ta nhiều môi trường mà tích cực nhiều cái vòng tròn năng lượng nhiều vòng tròn
nuôi dưỡng nhau Dạ vâng ạ em xin được cảm ơn những chia sẻ của thầy Phan Văn
Trường thầy đã đem đến cho cả chương trình một cái nguồn năng lượng hết sức
tích cực và những kiến thức rất là quý báu ạ và những chia sẻ vừa rồi của giáo
sư Phạm Văn trường cũng đã khép lại chương trình ngày hôm nay một lần nữa
xin được cảm ơn giáo sư Phạm Văn trường đã dành thời gian đến với chương trình
cũng như Cảm ơn quý vị khán giả đã dành thời gian để ngồi đến tận giờ phút này
và bây giờ thì Bích Ngọc Xin chào quý vị và các bạn và hẹn gặp lại quý vị và các
bạn vào 19 giờ tối chủ nhật tuần sau Xin kính chào và hẹn gặp lại