Hãy giúp "Trăm triệu thầy, trăm triệu trò" hoàn chỉnh nội dung để những người khác có thể hưởng lợi từ nó trong tương lai.
- Bấm Ctrl + F : nhập từ khoá (tìm trên trang hiện tại).
- Nhập trực tiếp vào ô tìm kiếm trên cùng (tìm trên toàn bộ website).
00:00
chương trình được mang đến bởi mayb nền tảng khai phóng những tiềm
năng chào các bạn đây là chương trình n w1h Podcast và tôi là nhà báo Kim Hạnh
Hôm nay chúng ta sẽ bắt đầu một cuộc trò chuyện với một nhân
vật thưa các bạn bà Phạm Chi Lan vừa là người chị là người bạn là người cô của
rất là nhiều Doh nhân Việt Nam tôi xin được giới thiệu với lại các bạn chúng ta
sẽ trò chuyện với bà Phạm Chi lan Dạ thưa chị Dạ Vâng Xin cảm ơn Xin chào tất
cả các bạn Dạ thưa chị Chi lan câu đầu tiên là em
00:01
muốn tiết lộ một điều là tuy Chị Chi lan sinh ra ở Hà Nội Lớn lên đi học đại học
ở Hà Nội Tuy nhiên lại có ý kiến cho là chị Chi lan quê ở An Giang dạ cái ý kiến
đó chị Chi lan thấy như thế nào ạ có lẽ có một chút nhầm lẫn trong đó tôi quê
gốc ở Hà Nội ở ngay làng Đông Ngạc dưới chân cầu Thăng Long Thế còn tôi lại được
sinh ra ở An Giang ở Long Xuyên bệnh viện Bình Đức Long Xuyên vào năm
1943 khi mà ông già tôi sau khi tốt nghiệp đại học luật ở Hà Nội được bổ
nhiệm vào Long Xuyên để nhận công việc đầu tiên thì ông đưa cả gia đình vào đó
và tôi được ra đời ở đó đấy cũng chính là cái duyên để mà tôi luôn luôn coi
mình là người vừa Bắc vừa Nam và có một cái sự gắn bó nó rất tự nhiên một cái
tình cảm riêng đối với miền Nam mà có lẽ
00:02
nó theo tôi suốt đời kể cả trước khi tôi
được trở lại vào trong Nam để mà thực sự
đến thăm nơi chốn cũ Dạ thưa các bạn chị
Chi Lan là một người phụ nữ hiếm hoi vào những năm
60 đã đi học ở cái trường chuyên về kinh tế và hình như là hai cái từ kinh tế đó
nó vận vào là chị trở thành là một chuyên gia kinh tế cao cấp cho tới bây
giờ hình như lúc đó chị học cái trường vừa là ngoại giao vừa là ngoại thương
phải không ạ Vâng Khi tôi vào trường thì đó là trường đại học kinh tế tài chính
của đó và Khoa là Khoa quan hệ quốc tế trong đó có ngoại giao ngoại thương đến
năm cuối cùng của tôi ở đại học thì ngoại giao ngoại thương tách ra thành
trường riêng thà khi tốt nghiệp thì tôi trở thành là người tốt nghiệp trường
ngoại giao ngoại thương nhưng mà học chuyên ngành về ngoại thương
00:03
dạ thưa các bạn và cái chuyên ngành về ngoại thương trong đó Nó có cái chữ
ngoại đó là nó hình như nó theo đuổi chị Chi Lan về tới phòng thương mại công
nghiệp và ở đó cho tới khi chị Chi lan rời cái vị trí công chức chính thức thì
cũng vẫn là làm Ngoại thương tức là cũng gắn bó khá là nhiều với lại các tổ chức
quốc tế thưa chị cái tổ chức quốc tế đầu tiên mà chị Chi Lan làm việc với họ đó
chị có nhớ là tổ chức nào không ạ tổ chức quốc tế đầu tiên tôi làm việc với
họ là undp à dạ lúc bấy giờ là sau năm 75 thì các tổ chức quốc tế khác chưa
thành lập ở Việt Nam ở nhất là ở Hà Nội với một nước Việt Nam thống nhất nhưng
un thì cơ quan của Liên Hợp Quốc đấy thì đã có mặt ở Việt Nam khá sớm và undp là
cơ quan đầu tiên của quốc tế có mặt ở Hà Nội và trong những hoạt động đầu tiên
00:04
của họ là giúp cho Việt Nam về ho định những chính sách hoặc đưa dãng đường
hướng để tái thiết đất nước sau chiến tranh thì tôi gặp đầu tiên là trong
những cuộc tham gia trao đổi về những chuyện đó
Dạ thưa chị chỉ nói đến cái việc là đó là cái tổ chức quốc tế chị gặp đầu
tiên sau chiến tranh và thực ra có một chút suy nghĩ Mặc dù chúng ta trò chuyện
không có kịch bản nhưng mà có một chú chút suy nghĩ em cứ nghĩ là hỏi chị cái
gì đây bởi vì Thật ra đó là các báo người ta hỏi chị rất là nhiều Hôm nay em
thử hỏi những câu mà Có khi là các báo người ta chưa có hỏi Dạ thưa chị Ví dụ
như cái chỉ có ghi nhớ được những cái cảm xúc những cái cảm giác đầu tiên khi
00:05
mà chị đi cùng với lại cái đoàn đại biểu kinh tế của ờ miền Bắc vào
thăm miền Nam sau cái ngày 1975 chị có có nhớ cái cảm giác đầu tiên đó không ạ
Vâng chuyến đi đầu tiên của tôi sau năm 75 vào Nam vào Sài Gòn là đi cùng với
mấy bạn thương gia của Malaysia trong một đoàn Họ vô khảo sát thị trường chứ
lúc đó thì tôi cũng chưa có dịp để đi với các chuyên gia của ngoài Bắc đi vào
thế khi đưa họ đi thì việc đầu tiên là lên máy bay Họ nhìn cái máy bay chạy
xong họ hốt hoảng bảo tôi ôi sao kim lốp của máy bay lúc cũ như thế này được có
an toàn hay không thế tôi bảo yên tâm Nó đi được nó sẽ an toàn thế lúc cô đến
trong này thì họ thở phào nhẹ nhõm nó đến được an toàn Nhưng mà khi đi cùng
với họ bắt đầu vô đến trong thành phố thì thực sự là tôi choáng ngợp với cái
sự phát triển của Sài Gòn Dạ thì trước đó thì khi làm việc ở ngoài Bắc thì thì
00:06
tôi cũng có dịp đi một vài nơi nhưng mà nó là những nước thuộc khối giao chủ
nghĩa cũ và cả nước mà được gọi là phát triển nhất trong khối Liên Xô Đông Âu cũ
là Đức Cộng hòa Dân chủ Đức ha Đông Đức ấy thì cũng không thể nào So được với
Sài Gòn và lúc đó trước hết là ngay Nhìn cái cảnh quan bên ngoài thôi cái cách
phát triển đô thị là không thể nào sánh được bằng so với Sài Gòn thế sau đó khi
cùng với đoàn Malaysia đi gặp một số Dương nhân ở Sài Gòn để trao đổi về công
chuyện làm ăn về tương lai phát triển sau này của công chuyện làm ăn giữa hai
bên thì tôi lại càng ấn tượng mạnh hơn bởi vì đấy là những người rất hiểu biết
về công việc kinh doanh quốc tế có một cái ý chí mạnh mẽ về việc là tiếp nối
câu chuyện kinh doanh mà họ đã từng làm trước đây Thành Công ở Sài Gòn cũ và có
một niềm tin ở tương lai của Việt Nam khi mà đã là một đất nước thống nhất và
00:07
bắt đầu có những bạn bè quốc tế trở lại để giao dịch làm ăn thì đấy là những
điều làm cho tôi ấn tượng nhất và từ đó nó cũng tạo cho tôi một niềm tin rất
mạnh là một nước Việt Nam thống nhất như thế này sau 30 năm chiến tranh và với
điều kiện phát triển của Sài Gòn với cái
sự lạc hậu còn ở Hà Nội ở phía bắc nhưng mà những nguồn lực của hai bên bổ sung
cho nhau và ý chí của người Việt Nam như vậy thì chắc chắn sẽ có một nước Việt
Nam phát triển trong tương lai Dạ trước khi qua cái câu hỏi về cái lần đầu tiên
thứ nhì Em xin phép chị là em liên tưởng tới những danh nhân của miền Nam Việt
Nam lúc đó và những chuyên gia kinh tế của miền Nam sau này em tin là có lúc
chị Chi Lan làm việc với lại các anh đó trong cái nhóm Thứ sáu của chú Võ Văn
Kiệt Chị có nhớ có ấn tượng về những cái người chuyên gia của nhóm Thứ sáu này
00:08
không ạ Có chư vâng tôi ấn tượng rất mạnh về những chuyên gia của nhóm Thứ
Sáu những người như ông Huỳnh Bửu Sơn Ông Lâm võ quà thă Chánh dưỡng tất cả
những người đó và một số người khác thì đều đưa lại những ấn tượng rất mạnh mẽ
trong tôi về cái sự am hiểu của họ về cái lòng yêu nước của họ về cái ý chí và
cái tất cả những cái họ nghĩ và họ đưa ra được những ý kiến về con đường phát
triển của Việt Nam thực sự là vô cùng ấn tượng đối với tôi và tôi học được rất
nhiều ở những người đó đối với tôi thì mỗi người trong họ đều là một người thầy
về góc độ suy nghĩ về sự phát triển của đất
nước thưa chị em cũng có một chút xíu may mắn là cũng được học với lại những
người thầy đó Em nhớ là anh Lâm Võ Hoàng Anh Trần Bá Tước Anh Phan Chánh dưỡng
00:09
Anh Huỳnh Bửu Sơn lúc đó cũng là những chuyên gia kinh tế của báo tuổi trẻ khi
mà lúc đó em phụ trách cái tờ báo tuổi trẻ và cùng với lại các anh đó Tư vấn là
chương trình hàng Việt Nam chất lượng cao phải tiếp cận với lại thị trường Hà
Nội và thưa chị lúc đó là có những doanh nghiệp ở miền Nam họ háo hức họ đi ra
với lại thị trường Hà Nội và em rất nhớ cái thời khắc mà chị đi cùng với lại thủ
tướng Phan Văn Khải đến cái hôm khai mạc
cái hội chợ hàng Việt Nam chất lượng cao đó có thể nói đó là hội chợ hàng Việt
Nam chất lượng cao bắt tiếng đầu tiên của các cái doanh nghiệp ở miền Nam em
nghĩ là chắc chị còn nhớ cái câu chuyện đó Dạ vâng vâng tôi còn nhớ rõ lắm câu
00:10
chuyện đó thực ra vào thời điểm lúc bấy giờ thì cũng không dễ để m mờ các vị
lãnh đạo cao nhất của chính phủ như là thủ tướng đến thăm một hội chợ đâu nhưng
mà khi chúng tôi ở phòng thương mại được
biết có hộ trợ đó do chỗ K mạnh liên lạc đến và có cái đề nghị với thủ tướng thì
thủ tướng Phan Văn Khải vui vẻ nhận lời ngay ô cái này đáng quá chứ tôi sẽ đi
thế là ông yêu cầu tư ký là bố trí thời gian để sắp xếp lại thì công việc để ông
có thể đến thế mà đến đó thì thực sự là vô cùng ấn tượng về các các doanh
nghiệp ở miền Nam và Thực sự tôi cũng rất ấn tượng với cá nhân ông Phan Văn
Khải từ cuộc gặp từ cuộc đưa ông đến đó thì phải nói là cái niềm tin và sự quý
trọng của tôi tối với Vông Khải tang lên rất nhiều vì cái cách thức ông ấy tiếp
xúc với doanh nghiệp cách thức sau đó thì ngồi nói chuyện với các doanh nghiệp
ở trong một phòng khách nhỏ rất Vâng ở ở khu triển lãm lúc giờ khu
triển lãm còn nghèo lắm thì phòng khách của họ rất nhỏ và rất đơn sơ nhưng ông
00:11
không hề câu nệ thường là các vị khách họ chỉ đến khai mạc cắt băng xong rồi là
họ đi thôi chứ họ không Coi đằng này không những ông đi coi hết cả một lượt
mà sau đó lại còn vào phòng khách kéo các doanh nghiệp vào đấy ngồi nói chuyện
thêm để hỏi thêm về công chuyện của họ và nhất là những cái mà họ trông đợi ở
chính phủ với có chính sách để làm cho họ có thể phát triển tốt hơn công việc
của họ có thể tiếp tục được và phát triển tốt hơn em xem ảnh của các cái anh
Doanh nhân mà trong cái hôm mà gặp chị Với lại thủ tướng Phan Văn Khải đó em
thấy vui lắm Tại vì mấy anh nó trẻ mà có người em Em còn nhớ có người Sau đó báo
viết là anh Võ Quốc thắng của đồng tâm thì cười tươi trẻ còn ông Đặng Lê Nguyên
Vũ của Trung Nguyên thì lớ ngớ Khi mà gặp thủ tướng Chị có nhớ tới những cái
00:12
ông Doanh nhân trẻ lúc đó không chị Vâng ô Tôi thích lắm Bởi vì đấy thực sự là
những gương mặt có thể coi là cái lứa doanh nhân đầu tiên của chúng ta của
nước Việt Nam mới thống nhất những người mà đã đi ra làm việc rất sớm kể cả từ
trước khi công cuộc đổi mới được bắt đầu với tinh thần với ý chí kinh doanh của
họ thì họ đã bắt đầu và khởi nghiệp ban đầu bằng những con đường vô cùng gian
nan rất vất vả Thí dụ như anh Trần Lệ Nguyên của bánh Kinh Đô chẳng hạn hoặc
là Thái Tuấn chí chẳng hạn của Thái Tuấn thì đều bắt đầu b những công việc rất
bình thường rất vất vả đi làm mướn cho người ta chở hàng này khác hoặc là làm
thợ làm bánh Trung Nguyên à như anh Lệ Nguyên kinh đô nhưng mà sau đó thì là
học hỏi để mà làm được công việc của mình nhưng mà đấy là những gương mặt trẻ
chung mà đầy nghị lực đầy ý chí mà đầy khát vọng phát triển nữa đầy tham vọng
hay lắm Vâng dạ Tham Vọng Khát Vọng rất là lớn thế và ngay như Đặng Lê Nguyên Vũ
00:13
cũng vậy đúng là một một gương mặt lúc B giờ còn lơ ngơ nhưng mà lơ ngơ là phải
thôi với một người học ngành y mà dậy chuyển đi làm cà phê đậ làm một mô hình
hoàn toàn mới Cốc giở Việt Nam CHƯA HỀ CÓ và cũng chưa ai thậm chí biết đến cái
tên của cái loại hình làm việc như vậy thế thì đấy cũng là những cái điều rất
đáng ghi nhớ thật nhưng những gương mặt đó Thì hôm đó tôi nhớ mãi là tôi ngồi né
ra phía đằng sau một chút để các doanh nhân ngồi phía trước và bên cạnh nói
chuyện với ông phan vă phải thì ngồi quan sát nhìn những gương mặt đó cũng
như cái gương mặt cái sắc thái của thủ tướng khi mà nói chuyện với người đó thì
tôi thấy lòng vui vô cùng và tràn ngập cái niềm cảm phục đối với cái lứa doanh
nhân thời đó Dạ Thư chị cũng ở cái ghế của chị ở đây cách đây Chừng đôi tuần là
anh cổ gia Thọ ảnh nói rằng là tôi nghĩ lại Có lẽ tôi là cái người đi theo suốt
00:14
cái tiến trình mà phá kinh tế thị trng của Việt Nam sau 1975 tức là tôi có từ
đầu luôn và tới 42 năm trong suốt cái cuộc gọi là đi chinh phục người tiêu
dùng đó Và em thấy chỉ có một cây viết nhỏ xíu thôi
tl08 vng mà hồi ảnh mới vừa ra cây viết đó là 2000 Vâng sau 42 năm bây giờ trên
thị trường nó là 4000 và vẫn kiên trì với lại
ph Vậy để có một cái lòng tin của người tiêu dùng em nghĩ là đúng là cái lứa Doh
nhân đó nó không phụ lòng tin của anh Pha Văn Khải cũng như là của chính phủ
của mình hồi đó chị Vâng chắc chắn như vậy Tôi nhớ mãi hồi đó Khi mà anh cổ gia
Thọ ra được bút bi Thiên Long thì nhất là những người miền Bắc đã vui như thế
00:15
nào thì phải nói thế này ngày xưa là việc ở phòng thương mại công nghiệp khi
mà những đoàn Nhật nhỏ nhỏ họ qua làm việc ấy thì họ cho mấy cái cây bút bi
thì đấy đ là sung sướng mà nói thật Vâng nhiều khi chúng tôi đến lúc cuối năm mà
đi tặng cho một vài những người mà cộng tác với mình hoặc giúp đỡ mình nhiều ở
các cơ quan khác nhau mà chỉ cần tặng cho họ một cái cây bút bi đó mà nó đơn
giản lắm chứ nó không phải như bây giờ thế này đâu Nó là cái vỏ nhựa không thôi
và Đúng là chỉ có cái ruột bút bi ở đó để viết thôi thì mọi người đã sung sướng
Bởi vì cây viết đó nó tốt hơn rất nhiều so với những cây bút chì hoặc là bút
viết bằng mực mà thờ vẫn còn dùng phổ biến ở ngoài Bắc và nhiều người khi và
gài vào túi áo này nó chảy ra loang hết cả ra cái túi áo thế đấy là là câu
chuyện như vậy Thành ra mọi người rất vui rất thích thế nhớ mãi cái cặp mà đi
cùng với nhau là anh cổ gia Thọ và anh Lâm ă Dậu của giấy Vĩnh Tiến thì Bút và
giấy là hai cái tôi cứ nghĩ tôi bảo Ôi thế này nó là cơ hội K cả cho học sinh
00:16
Việt Nam nữa các em học sinh sau này sẽ có thêm bút để viết thêm giấy để viết
chứ đỡ đi những cái khó khăn ngay cả trong gia đình như gia đình tôi cũng vậy
cho mấy đứa nhỏ đi học mà lo từ cây vết trở đi không có thế thì đấy là thực sự
là đáng quý nhưng mà đáng quý hơn nữa là tinh thần của anh cổ gia Thọ cũng mãi
sau gần đây thì tôi cũng vẫn còn được tiếp xúc với ảnh qua những cái công cuộc
làm việc của LC hoặc là quá diễn đàn với C Connect này khác thì vẫn gặp và vẫn
thán phục anh Bởi vì hàng năm anh kể anh vẫn có những cái đầu tư vào những cái
công nghệ mới s Kiến mới để làm ra các loại cây viết mới Nhưng mà như vậy những
cây viết phổ biến nhất đấy cho đông đảo người dân kể cả những người nghèo vẫn
tiếp cận được thì cái giá của nó bây giờ chỉ 4000 thì thực sự là ấn tượng Chị ấn
tượng ấn tượng vô cùng về cái đó vì biết là anh cũng có những C viết bây giờ giá
00:17
cả triệu đồng chứ có phải ít đâu Dạ và rất là có giá trên những cái cây viết
lớn những cái quà tặng được làm được làm sản phẩm quà tặng và được kể cả người
nước ngoài họ rất chuộng nữa Dạ thưa chị nhà mình
có bốn người lớn thôi Tuấn Anh Giang chị và anh Hảo em tưởng tượng là có một
người mà đi suốt và làm việc suốt suốt đêm ch chị xong rồi Giang với Tuấn Anh
thì đi lên núi suốt anh Hảo sao Thôi chị nhà tôi thì cũng rất vui vẻ với cách
sống đó của nhà mà thôi thì buộc phải làm quen làm quen với cái sự bận rộn của
người vợ là tôi thì đã từ nhiều năm rồi từ trước khi các con đã làm công việc
như vậy thì cũng đã phải quen rồi bởi vì
công việc ở phòng thương mại Công nghiệp
Thực ra nó nó nó cuốn hút tôi tới m công
00:18
Vic không T lên rất nhiều và nó cuốn hút tới mức là lúc nào cũng cứ sẵn sàng lao
và làm thôi và lại là ở phòng thương mại công nghiệp thì còn có cả một cái mạng
lưới cộng tác với bao nhiêu nơi khác Thí dụ như sau này Đấy được làm việc rất
nhiều với bsa hội Việ hàng Việt Nam chất lượng cao rồi Các như m c Connect chẳng
hạn thì đi ra đi vô liên tục các nơi thế cũng như là đối với bạn bè quốc tế của
các công ty các tổ chức nước ngoài thành ra điều đó thì nó làm cho nhà tôi cũng
buộc phải quen với cái thói quen làm việc của tôi thôi chứ không có cái gì
khác sau này thì khi mà các con nó cũng bận như vậy thì nói thật là nhà tôi cũng
rất vui vì thấy tụi nó mà bận và được cuốn hút vào cái loại hình công việc như
vậy Bởi vì ông cũng thích lắm rất thích như vậy và hai vợ chồng già là ông bà
thì sẵn sàng thay chúng nó để mà giúp Chăm nom bọn trẻ nhỏ khi mà bố mẹ nó
00:19
vắng nhà Dạ thưa chị là từ đó em lại hơi tò mò một chút là hồi đó cái lần đầu
tiên mà hai anh chị gặp nhau thì như thế nào Một người thì yêu công việc không
biết là bằng hay là hơn cái sắp xếp cái cuộc sống nội trợ của gia đình vì cái
tính chất của công việc và một người thì cuối cùng là quá là yêu cái bà vợ của
mình rồi cũng thật ra em em nhớ Hình như
ảnh học Quan hệ quốc tế ở Nga vng Dạ thì thì ảnh cũng yêu cái công việc đó và
nhiều lần em tới nhà em ngồi em nói chuyện thì ảnh cũng say xưa kể là gian
nó dậy bà Chi lan bà như thế này nhưng mà thưa chị cái cuộc gặp gỡ đầu tiên nó
có ly kỳ hấp dẫn không chị Ồ cuộc gặp gỡ đầu tiên cũng l k nó cũng ly kỳ Dạ nói
là khi tôi học đến năm thứ tư ở trường Ngoại thương ở ngoại thương thì ngày đó
00:20
là ngoại thương là cái khoa duy nhất mà học dài nhất ở trường đại học Kinh tế
quốc dân Ờ bây giờ ngày đó là trường Kinh tế Tài chính là học 5 năm trong khi
các khoa khác học 4 năm thôi Tại sao 5 năm bởi vì cái khoa ngoại thương được
học ngoại ngữ nhiều thời gian hơn nếu như ở các khoa khác thì Một tuần chỉ có
hai tiết học ngoại ngữ thì riêng ở khoa Quan hệ quốc tế ở khoa ở Quan hệ quốc tế
và bên Ngoại Thương đấy là học một tuần tới mười mấy tiết ngoại ngữ cho nên được
thời gian ngoại ngữ nhiều mà trong khi các môn khác thì không giảm đi do đó là
thời gian học dài hơn là 5 năm thì tới năm thứ tư thì lúc bây giờ là vào đờm
năm học thì được giới thiệu là có một số sinh viên mới ở Nga đưa về học rút về
học trong nước dạ lúc bấy giờ là Chủ nghĩa xét lại ở Nga ở Crop đưa ra cho
nên là nhà nước mình là quyết định rút tất cả những sinh viên học đối ngoại kể
cả bên ngoại giao và bên ngoại thương là cùng học trường em kimo ở Nga về Việt
00:21
Nam khối ngoại giao thì về bên khoa ngại bên ngoại giao và khối Ngoại Thương thì
về học Ngoại thương và Như vậy là anh Hảo nhà tôi cùng với năm người khác ở
Nga là cùng về một lúc và vào tham gia vào lớp của tôi thì như vậy là lớp tự
nhiên là đang năm mươi mấy người thì trở
thành 60 người tròn trong đó có nhóm mấy người ở Nga về dạ Thế thì anh Hảo
chúng tôi sau này vẫn nói đùa là mối duyên với nhau là qua cái dạ dày bởi vì
ăn cơm tật thể ở trường Dạ thì thời đó là thiếu lắm
Đói nhất là con trai là không đủ để ăn đâu không đủ cơm mẹ để ăn cho nên là lớp
cả lớp tôi có sáu con gái sáu nữ trong đó hai chị thì lại có con nhỏ thành các
chị thường ăn riêng với con Thế còn bốn người còn lại thì thường chia nhau ra ăn
00:22
mâm với các các bạn nam các anh con trai thường hay dành lấy người về để có một
người ăn yếu để mình có thêm cơm Thế thì lúc bây giờ là các bạn mới rùa bảo thôi
cho ông Hảo ngồi vào mâm này vì vừa mới ở bên kia về Chắc là đói lắm cho ngồi
vào với nữ để mà ăn cho đỡ đi Thế thì cái đầu tiên là ngồi như vậy thì tôi thì
ăn Ít Xưa nay th ông hảo thì ăn nhiều thế là cái đầu tiên là Dạ là được qua
bữa ăn như vậy mà ông có thêm Nhưng mà thực ra là qua bữa ăn đó thì nói chuyện
hỏi Han thêm nhau về gia cảnh các thứ thì thực sự tôi cũng khá là ấn tượng về
gia cảnh của nhà tôi của anh Hảo nhưng là anh ấy xuất thân từ một gia đình rất
là nghèo từ nhỏ là ông già mất sớm cho nên bà mẹ là một mình nuôi con mà bà
sinh được tất cả 13 người con thế nhưng mà về sau thì cũng sáu người là mất
trong thời gian còn bé hoặc là trong thời gian chiến tranh Pháp
00:23
cho nên là còn lại b người thì cũng là vất vả cho một bà mẹ mà Nhất là cái thời
bao cấp ở Hà Nội thời chiến tranh thời bao cấp mà sống ở Hà Nội nuôi nổi ngần
đấy người con là kinh khủng cho nên tất cả các người con là đều kể cả từ em nhỏ
nhất là đều là đi làm các công việc như kể cả xách cái bình nước vối đi bán ở
chợ Đồng Xuân Như thế này cho bà con cho đến các công việc khác nhau để mà kiếm
thêm tiền để đi học nhất là những ai muốn học thì phải buộc tự mình phải kiếm
được tiền để đi học thế đấy thì anh hảng nhà tôi là trong tình trạng như vậy th
cũng đã đi học đi kéo xe bò thuê chở mướn các thứ hàng này khác thế và đến
lúc học ở trường Chu An An thì học tốt cho nên là được sau khi tốt nghiệp phổ
thông thì được nhà nước cho đi Nga để học dạ Thế thì anh được đi học như vậy
00:24
thì hồi đó ông cũng kể đấy ngồi ăn cơm ông cũng kể mãi ông bảo là đi chỉ trong
12 ngày ngồi trên tàu liên vận từ Hà Nội sang đến mascova mà ông Tăng được 3 kg
nhờ ăn được được ăn đang ở nhà đang trong tình trạng đói quá mà 12 ngày tăng
3 kg ông nói mà nhiều người khác như vậy ngày đó Trung Quốc cũng còn rất tử tế
với Việt Nam thành trên tàu lin vận chủ yếu chạy qua địa phận Trung Quốc là họ
cho ăn nhiều và họ thấy đói cho nên nhiều khi là họ còn cho thêm mang thêm
thực lương thực Đế cho thêm bánh bao cho thêm này khác để ăn vì thấy những người
sinh viên đi học mà đói quá thì họ cho thêm mà Đấy tình trạng như vậy thành khi
anh trở về nước thì lại vẫn trong điều kiện gia đình vẫn còn khó khăn Tuy là
các em khác thì cũng đã trưởng thành lên có người thì đi bộ đội có người thì đi
làm công nhân rồi thì chỉ còn một cô em út đi học thôi chứ còn những người khác
00:25
quyết định bỏ ngang hết cả để đi làm các
công việc khác nhau rồi nhưng mà nhà vẫn
khó bà mẹ vẫn có một cái mẹt bán ốc luộc ở ngoài đầu ngõ của của nhà trong một
ngôi nhà rất nhỏ nhà lúc bây giờ còn là nhà máy tranh trời mưa là nước nhỏ xuống
đầy nhà rột được xuống đầy nhà thì nói chuyện như vậy và tôi cũng đến thăm nhà
đến thăm bà cụ thì trông thấy cái ra cảnh như vậy Thực th sự tôi xúc động Dạ
và đây không phải là chỉ là cái thương không thôi đâu về một cái hoàn cảnh như
vậy Nhưng mà thực sự thấy có một cái sự cảm phục Dạ đối với gia đình đối với bà
mẹ đối với các anh em trong nhà và đối với cá nhân anh Hảo là phải có một nghị
lực một ý chí ghê gớm lắm thì mới có thể vượt qua tất cả những khó khăn riêng về
gia cảnh của mình như vậy để mà học hành thế và anh cũng là cái người học được
00:26
học tốt ở bên Nga Thế về nước thì tiếp tục học thì cũng học được để rồi cùng
một lúc tốt nghiệp với tôi thì thấy chính trong điều kiện đó thành ra vẫn
nói vui với nhau là tình yêu qua cái dạ dày ban đầu nhưng mà cái đó là nó giúp
cho mình hiểu một Hàn cảnh nhất định thế
còn cũng nói thật ban đầu khi mà tụi tôi
đến với nhau là ngay cả bạn bè trong lớp
nhiều người không tin đâu bởi vì tôi thì
ở một hoàn cảnh đầy đủ hơn nhiều khá hơn nhiều so với trước các cụ nhà tôi thì
cũng chật vật trong thời bao cấp nhưng phải nói là với một cái ý chí rất lớn là
các con phải được đi học phải học đàng hoàng cho nên là các cụ không để cho các
con đi làm thêm nhưng mà tự các cụ thì cố gắng là làm thêm việc này việc khác
hoặc là kiếm một vài việc về làm chung trong cả nhà để mà cùng nhau làm mà ông
già tôi thì học từ thời Pháp th giỏi tiếng Pháp thành thường là ngoài công
00:27
việc chính hoặc là Kể cả sau khi về hưu thì cụ nhận dịch thêm cho Thông Tấn Xã
Việt Nam các tài liệu tiếng Pháp ra tiếng Việt hoặc là dịch ngược các bản
tin tiếng Việt để mà dịch sang tiếng Pháp cho bên đó cũng như một vài nhà
xuất bản họ nhờ dịch hoặc là hiệu đính lại các quấn sách bằng tiếng Pháp kể cả
các sách về luật cũng như về giáo dục là hai lĩnh vực chuyên môn của cụ thế cho
nên là ở gia cảnh của tôi thì khác hẳn thì mọi người không nghĩ là tôi lại đến
với An Hảo nhưng mà chúng tôi vẫn quyết định đến với nhau n được cái mừng là gia
đình hai bên nhất là bên phía gia đình Tôi cũng ủng hộ Dạ ng đó ba mẹ tôi cũng
như bà Ngoại còn sống thÌ các cụ đều bảo là con nhà nghèo mà cố gắng mà có cái ý
chí học hỏi thì cũng là rất tốt không sao cả dạ không không không không E Ngại
không cần phải e ngại về chuyện nghèo mẹ
tôi thì chỉ bảo là chỉ thương là rồi con
00:28
sẽ vất vả nhưng mà thôi thì cố gắng đ Dạ thưa chị là câu chuyện đó chắc chắn là
có nhiều người chưa có nghe hai cái điều mới là cái hoàn cảnh lúc đó đó chỉ nói
đùa là thương nhau qua cái dạ dày Nhưng mà thực ra em nghĩ là sinh viên rồi đi
du học rồi trở về trong cái tình trạng thiếu đói như vậy đúng là khổ thật khổ
thật Dạ vâng cái thứ hai là chị là con gái của ông Cục trưởng Cục
quân Pháp và chánh án của tòa án binh thì không phải là vừa một cái gia thế
như vậy không phải là vừa mặc dù nó cũng không phải là cái người đại gia về mặt
giàu có nhưng mà là một cái vị thế xã hội rất là được khẳng định thế là em
nghe cái hoàn cảnh của anh Hảo từ lâu rồi em biết bữa nay mới biết được cái
00:29
câu chuyện đó em nghĩ là chắc là Giang với lại Tuấn Anh cũng có khi nhìn cái
cách mà ba mẹ mình xây dựng gia đình và đối xử với nhau như thế nào Dạ thì quả
thật là em thấy nếu mà nói mọi C mọi người sẽ cười
Xà là bà hạnh sao bả bịa ra chứ Đó là một cái mối tình đẹp quá
thưa chị là đồng bằng của mình thì nó có
ba cái vùng là vùng nước mặn là vùng ven biển rồi vùng nước lợ và cái vùng là
hoàn toàn là châu thổ là cái vùng mà nước ngọt thì cái vai trò của kinh tế
biển với lại các cái tỉnh đồng bằng cũng
hết sức là quan trọng vng năm nay Dạ bây giờ mình chỉ còn có vài ban ngày nữa
thôi và hồi nãy chị Chi Lan đi ngang cái hội trường cũng như là cái đường đi lên
00:30
cái phòng thu hình của mình ở đây Chị Chi lan thấy quà mà doanh nghiệp tặng
cho các cháu thiếu nhi nó về nó giữ cái trại hè đại sứ hàng Việt Á chị là nó
chất cao tới nóc nhà rồi và nguyên cái hội trường á là hôm nay tụi em
phải dọn ra dọn bàn ghế ra để để cái quà vô và chỉ vài ngày nữa thôi là các cháu
ở các cái tỉnh đồng bằng mà ven biển á từ Bến Tre cho tới Trà Vinh cho tới Bạc
Liêu cho tới Sóc Trăng và luôn cả Cần Giờ và thành phố Hồ Chí Minh sẽ bước vào
một cái hội trại năm nào thì lbc câu lạc
bộ doanh nghiệp dẫn đầu và hội hàng Việt Nam chất lượng cao cũng chăm lo cho các
cháu những cháu nó nghèo nhất và lại hiếu học nó được một cái tuần lễ đi vui
00:31
chơi hè thưa chị là anh Phạm Phú Ngọc Trai ảnh đi Mỹ và đi Cuba á Ừ mà cứ hai
ban ngày ảnh hỏi em là trời ơi thông tin Chuẩn bị tới đâu Bây giờ chị không cho
tôi tham gia hay sao mà chị không có cập nhật thông tin cho tôi V Thì cuối cùng
ảnh về và ảnh nói là tôi á trong cái cấu trúc lương hưu của tôi là nó luôn luôn
có x đồng xin lỗi là em chưa có xin phép ảnh thành ra em không có công bố được
cái số tiền mà ảnh đóng góp nhưng mà Năm nào cũng vậy ảnh vừa mới về tới sân bay
là ảnh gọi điện thoại sao Bây giờ có cho tôi đóng góp vô cái trại hè Hay không
Cái em mới nói là thiệt là cái gì mình kêu là tình trong như đã mà mặt ngài
càng e đó Tại vì em sợ ảnh bận quá Xong rồi em gặp ảnh em giải quyết xong rồi
mới mới yên đó chị thì mọi người vẫn đang chờ cái ngày khai mạc và gặp lại
00:32
các cháu nhỏ nó nhất của Đồng B Em nghĩ là đúng là mình
làm mê công Connect nó có một cái ý nghĩa của một cái nhiệm vụ chính trị
nhưng hơn hết là nhiệm vụ của trái tim mình Vâng mình quá là thương tụi nhỏ ở
đồng bằng Dạ thưa chị là em có nói là em sẽ hỏi
những cái ngày đầu tiên những giây phút đầu tiên thì bây giờ giờ mình đã đi qua
được cái giây phút đầu tiên chị đi với lại đoàn khách vào thăm các cái doanh
nhân của miền Nam giây phút đầu tiên chị
cùng với lại thủ tướng phăn Văn Khải đến
hội chợ hàng Việt Nam chất lượng cao lần đầu tiên tổ chức ở Hà Nội và kể cả là
những giây phút đầu tiên chỉ đến với lại mê công Connect bây giờ xin chỉ cho em
00:33
quẹo qua một chút chuyện riêng tư vng chuyện riê tư này thì em nghĩ chắc là
các báo cũng không có hỏi chị một lần nào đâu Chưa hỏi em xin hỏi chị
là em biết là bạn giang của nhà mình đó là có lúc là giám đốc chi nhánh của một
cái ngân hàng nước ngoài và cái mức lương mà em thấy báo đăng rồi là trên
10.000 đô một tháng dạ vậy mà một ngày Tuấn Anh và là con
trai của chị với anh Gia Hảo và Giang mới báo cho mẹ biết là giang sinh nghĩ ở
ngân hàng và Tuấn Anh cũng thay vì đi làm tư vấn về tài chính ngân hàng như là
cái ngành chuyên môn mình đã được học ở Mỹ Thì hai bạn này quyết định đi làm một
00:34
cái chuyện rất vui là đi làm bếp V bán bếp V đi sản xuất và bán bếp em rất là
muốn biết cái cảm giác của một người mẹ khi mà hai đứa con của mình nó chọn một
cái lối đi riêng như vậy á thưa chị Thực ra thì đối tôi thì Tuấn Anh là
con trai duy nhất là cũng là con duy nhất của tôi nó lúc Theo học ngành ngoại
thương ở Đại học Ngoại thương thì đấy cũng không phải do Tôi dẫn dát và để cho
nó tùy chọn ngành nhưng nó thích học đại học Ngoại thương là chỗ ở đó có học về
kinh tế có học tiếng Anh rất nhiều và nó có thể giúp cho cái công cụ để nhìn ra
thế giới bên ngoài dạ Vì nó cũng là đứa trẻ ra đời ở hầm trong bệnh viện thời
gian chiến tranh vào năm 72 năm khắc nghiệt nhất ở Hà Nội thì cả cái lứa đó
không hiểu sao đấy bạn bè nó lớn lên đều có có một cái khát vọng rất lớn là học
00:35
và nhìn ra thế giới chứ không phải chỉ nhìn ở Việt Nam Nó chọn học ngành ngoại
thương nhưng sau đó sau khi ra trường thì nó đi làm việc đầu tiên là làm cho
ngân hàng nước ngoài ngân hàng của anh standard charter lúc bấy giờ họ cũng là
ngân hàng đầu tiên được mở ở Việt Nam Nó
thi và đậu làm việc ở đó nó gặp vợ nó là Giang cũng ở đó Giang thì học ngoại ngữ
tiếng Anh và hai đứa rồi là thương nhau rồi lấy nhau thế thì trong suốt thời
gian làm việc ở ngân hàng thì tụ nó cũng
thích công việc ngân hàng và đã được học hỏi rất nhiều cũng được đào tạo rất
nhiều bởi vì ngân hàng nước ngoài hồi đó thì như ngân hàng anh thì họ rất chú
trọng đến việc đào tạo thêm các kỹ năng Vì họ thấy ở Việt Nam đào tạo không đủ
để làm và cho Luân chuyển đi các bộ phận khác nhau để làm việc thì cái mà tôi
thích nhất là tụi nó một là nó ham học nó thấy được cái công việc ở đấy là hay
và cái cơ hội học hỏi rất nhiều ha hai nữa là nó có một cái nhìn rộng mở hơn
00:36
rất nhiều ngoài lợi ích của ngân hàng thì nhìn vào lợi ích của khách hàng của
xã hội đối với các hoạt động của ngân hàng và có lẽ chính từ cái đó sau này nó
thúc đẩy tụi nó là ra làm các công việc khác chứ không phải làm ở ngân hàng nữa
nhưng vẫn có thể dùng cái kiến thức Ngân hàng của mình để am hiểu vấn đề tài
chính là một trong những cái nó quyết định kể cả cho từng gia đình là làm sao
để mình có thể có được cái khả năng mà tiến hành các công việc khác được thuận
lợi hơn Dạ Thì đấy là là cái đầu tiên tôi hiểu về tụi nó thế khi mà tuấn anh
quyết định làm cái bếp đó thì là vào cái lúc mà ở Hà Nội hàng năm và cứ đến cái
mùa thu hoạch lúa ấ là xung quanh Hà Nội người ta sau khi cắt lúa về xong thì
người ta đốt rơm dạ ngoài đồng khói mù mịt lên và cả Hà Nội Chịu cái khói đó
thì nó hàng ngày nó đi làm nó nhìn thấy cảnh đó nó bức xúc lắm Nó bảo đốt như
00:37
vậy vừa gây ô nhiễm môi trường mà vừa rất lãng phí tại sao rơm dạ đó không làm
được những thứ khác hoặc là cái đốt đó trong khi ở nhà chính những người nông
dân đó thì không có đủ chất đốt bỏ tiền ra mà mua Thậm chí đi chặt củi ở các cây
phá rừng để mà lấy chất đốt cho mình trong khi Chính chất đốt đó lại bỏ nên
cái đó là cái động lực để nó đi nó đọc nó nghiên cứu về các phương thức làm bếp
và rồi từ đó nó học được cái công nghệ làm bếp được một nhà công nghệ ở ở Mỹ họ
đưa ra nhưng mà họ lại không tiến hành làm họ chỉ đưa ra về cái nguyên lý đốt
như thế nào theo nguyên tắc đốt từ trên xuống chứ không phải từ dưới lên mà các
cái thứ cho vào để đốt nó vẫn có hiệu quả rất cao nhưng họ chưa làm ra bếp thì
nó tự nó nghiên cứu để làm ra cái mô hình bếp đó thế và khi làm được bếp
thành công rồi thì nó sung sướng lắm Nó bảo đây sẽ là một cái để hỗ trợ rất
nhiều cho những người nông dân bởi vì tiết kiệm rất đáng kể về nhiên liệu nó
00:38
dùng thử thì thấy là nó giảm được 50 ph cái số củi thường dùng so với cách dùng
thông thường hai nữa là nó giúp cho những người phụ nữ vàc trẻ em không phải
cắm đầu ngồi ở trong bếp với cái kiềng ba chân trước và đốt khói mù mịt lên rồi
lúc nào cũng phải ngồi bên cạnh đó Bởi vì dùng cái bếp này thì đốt lên một lần
xong có thể bỏ đấy rồi đi làm các việc khác rồi lúc sau mình căn giờ mà quay
trở lại để xem cái nồi đun nấu ở trên nó nó ra sao thế và ba nữa là là nó giảm
cái phát thải lên môi trường thì nó được tác dụng về nhiều mặt Hà quyết định làm
nhưng mà về khâu thương mại thì lại chưa có ai làm cho nó trong khi Tuấn Anh thì
tập trung nhiều vào khâu kỹ thuật thế và Như vậy là vào thời điểm đó thì giang
quyết định từ bỏ cái vị trí công việc của nó cũng chưa hẳn là nó không không
phải là chức vụ giám đốc của chi nhánh ngân hàng đó đâu nó từ chối nó không
nhận cái chức vụ đó nó Xin làm đại diện ở ngoài Bắc thôi bởi vì họ quyết định
00:39
lập chi nhánh ở ở Sài Gòn mà nó lại còn gia đình ba mẹ các thứ này khác ở Hà Nội
Thành nó cũng không muốn rời xa gia đình nó chỉ Xin làm đại diện Hà Nội thôi
Nhưng mà thực sự là mức lương rất cao nhưng khi nó quyết định nó bỏ việc đó để
nó đi nó làm cái khâu thương mại cho Tuấn Anh thì thực sự tôi cũng ngạc nhiên
và cũng giật mình thì đối với tô Anh tôi không hề hỏi về chuyện con bỏ công việc
ngân hàng con làm như thế này có được hay không vì cái đó đối với nó có lẽ nó
là một quyết tâm rồi và nó cũng là theo cái cách tôi thường hay làm việc của
mình thì tôi chỉ thích cái cách đó Thôi thì cứ để cho nó làm chứ không có gì
nhưng đối với Giang thì tôi có một chút áy náy là vì nó đang có một vị trí rất
tốt có một cái danh tiếng rất tốt ở danh tiếng rất tốt trong giới ngân hàng thì
nếu mà không thích làm ngân hàng này thì qua làm các ngân hàng khác kể cả các
ngân hàng của Việt Nam là hoàn toàn dễ dàng nhiều người sẽ dẫn nhiều ngân hàng
sẵn sàng tiếp nhận nó và trả cho một mức
lương cao thế nhưng mà nó sẵn sàng từ bỏ
tất cả thì tôi cũng hỏi nó như vậy nó có
00:40
phí cái tương lai của con không cái công việc mà con đang làm rất tốt hay không
thì nó bảo không Con thấy là hoàn toàn được con thích đi sang làm lĩnh vực mới
thế và bởi vì cái bếp đó thì những người
đầu tiên cần hưởng ứng là phụ nữ cho nên với với tính cách của một người phụ nữ
cởi mở vui vẻ và cũng có những cái am hiểu nhất định như nó thì khi đi đến các
hội phụ nữ ở các địa phương nhất là miền núi phía Bắc đấy để tiếp cận và giới
thiệu cái bếp thì nó làm được rất tốt vai trò của mình thì chỉ sau vài tháng
thôi Thấy tụi nó làm việc được như vậy thì tôi hoàn toàn yên tâm và thỉnh
thoảng hỏi lại nó là vậy thì bây giờ con
có tiếc nuối công việc cũ không ngồi máy lạnh có xe đưa đón hàng ngày rồi công
việc có vẻ như là rất là đẹp đẽ và thu nhập cao với một công việc lăn lộn đi
miền núi rồi là lương thì rất thấp lương được trả 5 triệu đồng một tháng tức là
00:41
nó chỉ bằng độ không tới 1 pH của Lương chấc đó của nó khi làm ở ngân hàng thì
nó cười nó nói là làm ở đây Con thấy vui hơn rất nhiều thanh thản hơn rất nhiều
và nó nó bớt đi những cái đau đầu mà khi làm ở ngân hàng cũng như những cái bức
xúc về những công việc mình thấy không đúng của ngân hàng mà mình không can
thiệp được ở đây thì mình được quyền quyết định và nhất là thấy niềm vui của
các chị phụ nữ của các em gái ở các vùng nông thôn nhỏ là những em thường được
gia đình giao cho công việc bết núc ấy thì bây giờ thấy các em nó làm nó các
cháu nhỏ nó vui lắm và nhiều gia đình cũng nói là bây giờ là chúng nó tự giác
lắm trong việc làm chứ trước đây mà bảo nó đi nhóm bếp đun nước hoặc là nấu nồi
cơm thì nhiều khi chú nó khó chịu lắm thì cái đó thực sự là khó đối với tụi nó
khó bụi xộc lên như thế này rồi ho sạc K sụa lên thì khó chịu lắm nhưng bây giờ
chúng nó rất vui vẻ làm công việc đó bởi
00:42
vì nó nhàn nhã chứ không Không có gì vất vả cả thế mà một chi tiết nữa nó nói mà
tôi thực sự cảm động nó bảo mẹ ạ Cái quan trọng nhất là bây giờ ở miền núi
ngay cả mùa Đông giá lạnh họ được đun những nồi nước lớn để tắm dạ chứ không
phải tắm bằng nước lạnh Dạ như trước đấy không có đủ củi mùa nhất là mưa củi ướt
không không có cái gì để đun nấu cả thì dành ưu tiên dành củi cho đun nấu để ăn
thôi và Như vậy là nồi nước tắm không có nước nóng mà tắm thì bây giờ nhiều nhà
họ khoai là cả nhà được tắm nước nóng rồi nhờ cái bếp này Dạ thì cái nó phải
nói là tôi tôi thấy thực sự mừng bởi vì ở đây không phải chỉ là cái thành công
của cái bếp mà từ tấm lòng của tụi nó tụi nó hiểu được thêm về đồng bào chia
sẻ thêm được với người dân ở những vùng khó khăn như vậy với người già với phụ
nữ với trẻ em về những cái mà bình thường có lẽ khi chúng ta bàn đến những
chương trình xóa đói giảm nghèo ít ai nghĩ đến những câu chuyện như nước tắm
00:43
trong mùa đông của bà con làm mẹ như là chị Chi Lan hay em mà sẽ có những người
người ta nói Ôi trời hai cái bà này ông con á Đi học ở bên Mỹ về đi làm
ngân hàng senda charter B cô con gái á thì làm đại diện một cái ngân hàng nước
ngoài là thu nhập như vậy xong rồi hai bà này ngồi nói với nhau là đi bán bếp
đi sản xuất bếp mà không phải lúc nào cũng bán được vâng có lúc là cho em là
có những cái hội chợ người ta kêu là hội chợ hàng Việt Nam ở trên núi Vâng và
người ta luôn luôn thuyết phục hai vợ chồng này đi bán bếp đi bởi vì sao vì
chung quanh là toàn là hàng Trung Quốc không đúng rồi và có một nhà mình là có
cái gian hàng đó là gian hàng của Việt Nam sản xuất và phục vụ cho người Việt
Nam thôi thìá là em mới đùa em mới nói vậy chứ Cái đó là mình là Việt Nam duy
00:44
nhất á dạ thì Giang em thấy là vẫn say mê với lại cái công việc đó và Giang có
lúc kể cho em nghe một cái chuyện rất vui là vậy Giang nói vì chứ Có những đêm
tuấn anh thức suốt và gõ gõ gõ gõ máy tính liên hệ với những ai ở đâu đâu á
thì nếu mà một bà vợ hơi nhạy cảm một chút bà sẽ nghĩ là chết cha không biết
ông chồng mình liên hệ với ai mà cứ nửa đêm thcy xong
rồi Thỉnh thảng lại mỉm cười xong rồi lại gõ gõ xong rồi lại suy nghĩ vân vân
thì Giang nói vậ Chứ sau đó Cái cháu mới hỏi nè liên lạc với ai vậy thì Tuấn Anh
nói là có một cái hiệp hội những người làm bếp như vậy trên khắp thế giới Trời
ơi cái đoàn thể đó nó quá lợi hại luôn thì Giang nói là từ cái Liên Min với lại
00:45
những cái người mà làm giúp cho người nông dân nghèo ở Châu Phi ở những cái
vùng mà nghèo đói nhất Rồi những cái người dân tộc của mình là họ cùng với
nhau họ củng cố một cái tình yêu giúp cho những người yếu thế đồng thời cũng
là bảo vệ môi trường Trời ơi Hôm vừa rồi em đi Thái f
đó thì cái bà đại diện cho Bộ Thương Mại á bả đứng dậy bả kể lại câu chuyện là
chính phủ Thái hiện nay có một cái giải thưởng trao cho những người đi làm cái
kinh tế xanh là anh hùng của kinh tế sanh thì thật ra em nghĩ gì Chứ ở Việt
Nam mình mà ai mà được phong Anh hùng á Cái đó cũng không biết họa hay phúc nữa
nhưng mà rõ ràng là đó là những người Anh An Hùng rất là thầm lặng trong cái
00:46
việc là bảo vệ môi trường thay đổi một cái quan niệm sống và giúp cho biết bao
nhiêu người khác bị yếu thế họ có thể vươn lên ở trong cuộc sống em nghĩ là đó
là một cái dạng doanh nghiệp xã hội V và hình như là công ty của Giang với Tuấn
Anh nhà mình bây giờ cũng là doanh nghiệp xã hội phải không chị Em cũng
không rõ công ty của tụi nó thì thế hệ xh thế hệ xanh mang tên thế hệ xanh
Green Generation tiếng Anh thì tụi nó đặt cái tên đó Bởi vì thực sự là cái
hướng đầu tiên của nó là tiêu chí xanh và nó ra đời khá sớm so với cái trào lưu
xanh ở Việt Nam sau này mới phát triển càng ngày càng nhiều hơn thế thì nó định
đăng ký là doanh nghiệp xã hội nhưng sau Tìm hiểu về luật pháp thì thấy cái khái
00:47
niệm đó nó còn khá mới ở Việt Nam và các quy định thì rất là làng nhằng rất phức
tạp đòi hỏi cả về mặt đối với kinh tế cũng như kiểm soát về mặt xã hội thì nó
thấy phức tạp quá mà Nhất là người ta quan niệm là đăng ký doanh nghiệp xã hội
thì sẽ được nhà nước hỗ trợ về tài chính rồi được ưu ái chính sách này khác thì
nó quyết định nó bảo thôi Mình cứ làm bình thường thì nó đăng ký là công ty
trách nhiệm hữu hạn để làm việc chứ không đăng ký là doanh nghiệp xã hội
nhưng mà các nghiên cứu của Việt Nam như của Viện nghiên cứu quản lý kinh tế
Trung ương cim làm về doanh nghiệp xã hội thì lại đều tìm đến tự nó để mà tìm
hiểu để mà viết và coi những cái cách thức hoạt động cách thức vận hành của
doanh nghiệp xã hội nên như thế nào cũng như là các doanh nghiệp xã hội khác ở
Việt Nam thì cũng thường kết nối với tụi
nó nhiều để trao đổi đọc thêm Dạ thì tụi nó chỉ nói là doanh nghiệp xã hội thì
phải luôn luôn nhớ cả hai kh cạnh dạ khía cạnh doanh nghiệp cũng phải rất
00:48
giỏi thì mới làm được mới sống được thế còn doanh cái khía cạnh xã hội thì đấy
phải là một cái mục tiêu từ trong trái tim của mình nghĩ đến xã hội vì cộng
đồng mà làm chứ nếu mà quá nặng về cái lợi ích của riêng mình lợi ích kinh tế
của Dương mình thì sẽ không làm được khía cạnh xã hội thành ra ở đây là phải
có cái sự hài hòa tốt giữa hai bên cái kỹ năng của doanh nghiệp và cái trái tim
của những người làm xã hội thì mới làm được thì tôi nghĩ là cái cách thức của
tụi nó như vậy là rất ổn bởi vì làm công
ty trách nhiệm hữu hạn tuân thủ theo tất
cả những quy định của nhà nước có về mặt thuế má về mặt lao động rồi các chiều
kiểm soát khác nhau thì đều vượt qua được dễ dàng và cũng được các cơ quan ở
Hà Nội ở Trung ương liên quan Thí dụ như
đăng ký sở hữu công nghiệp chẳng hạn thì đều ủng hộ và để cho làm dạ thì riêng
cái sự người ta để cho làm và ủng hộ như vậy bằng tinh thần thì cũng đã là quý
00:49
rồi không cũng cũng không không bị gây phiền nhễu gì trong khi đó Nói thật là
một số bạn đăng ký doanh nghiệp xã hội thì các bạn bảo vất vả lắm với cái hàng
năm để chứng minh là bao nhiêu phần trăm
cái tiền thu nhập của mình được dành cho công việc xã hội là bao nhiêu phần trăm
để cho những nhà đầu tư vào đó Thì cái đó nó rất phức
tạp mình quay trở lại chút xíu về công việc em nhớ là năm 1990 á là mình
đã chị góp sức và năm đó là năm mà cái luật về kinh tế tư nhân nó ra đời Dạ 2
năm sau thì chú Võ Văn Kiệt mới chấp Chánh là Thủ tướng làm tới năm
1997 thì chuyển giao lại cho ông Phan Văn Khải và đến năm
00:50
1997 thì mình mới ra một cái luật mới Và cái luật đó là luật doanh nghiệp
mới và trong đó đó em hồi lúc đó thì em còn nhỏ lắm Nhưng mà em rất ấn tượng về
cái khái niệm như thế này trong cái luật
đó là doanh nghiệp được làm tất cả những điều mà không có bị cấm vng Dạ trước đó
đó là mình tôi cho anh làm cái gì thì anh được làm cái đó Dạ còn bây giờ là
cái gì tôi không cấm là anh cứ việc làm Dạ là nó có một cái sự thay đổi rất là
lớn và em cũng hiểu rằng là cả một cái quảng đời dài như vậy chị Chi lan tham
gia rất nhiều vào trong ba khâu một là cải cách kinh tế đổi mới về kinh tế là
nó là một cái nhiệm vụ bao trùm cái thứ hai là
00:51
phát triển cái lực lượng doanh nghiệp tư nhân và cái thứ ba là cải thiện cái môi
trường kinh doanh Dạ trong ba cái nhiệm vụ đó thì chị Chi lan nghĩ là mình nhức
đầu nhức óc mình đổ công đổ sức vô cái việc gì nhiều nhất trong ba cái công
việc này Thưa chị tôi nghĩ có lẽ cũng khó phân định ra
các việc nhưng mà thực sự thế này đối với với hai luật đầu tiên về doanh
nghiệp là luật công ty và Luật Doanh nghiệp tư nhân ấy ra đời vào năm 1990 91
tức là trước khi ông Võ Văn kệt trở thành th tướng thì thời gian đó thực sự
là phòng thương mại công nghiệp Việt Nam và cá nhân tôi không được tham gia vào
tức là toàn bộ công việc làm luật là ở trong phòng họp của các nhà xây dựng
luật pháp chính sách của chính phủ và của quốc hội với nhau thôi chứ không có
00:52
việc tham vấn cộng đồng là cái đối tượng của luật cũng không có việc tham vấn
Những tổ chức như phòng thương mại công nghiệp Mặc dù là thời gian đó nhất là từ
sau đổi mới thì phòng thương mại đã làm khá nhiều việc trong việc kể cả đưa
những người mà làm hoạch định chính sách ở các nước mà mình đang học hỏi về cách
thức của họ để đổi mới mình ví dụ như đưa Hàn Quốc vào chẳng hạn các chuyên
gia Hàn Quốc vào giới thiệu với Việt Nam kinh nghiệm phát triển rồi là một loạt
những cái cuộc trao đổi với những người ở bên ngoài và Việt Nam thế nhưng mà các
cơ quan nhà nước vẫn nghĩ là việc thiết kế luật có lẽ họ nghĩ đấy là việc của
nhà nước Dạ chứ không phải việc của doanh nghiệp thì không hà cớ gì doanh
nghiệp chếa vào đó Thế thì đấy là vì vậy cho nên nó Ra đời hai luật đó Dạ Thế
nhưng mà tôi có một cơ hội được nói về hai luật đó với cái tinh thần phê phán
00:53
cái cái cách của nó là chỉ cho người ta làm những việc mà nhà nước cho phép và
Vì những việc đó nó quá nhiều nó là tất cả mọi việc mọi hành vi về buôn bán về
kinh doanh cho nên nó gây khó biết bao nhiêu cho người dân trong việc tìm những
cơ hội trước hết là kiếm sống cho mình vâng những việc là để để kiếm sống cho
mình đã để tự nuôi mình và bớt đi cái gánh nặng cho nhà nước phải lo bảo trợ
mà nhà nước lúc bây giờ cũng nghèo quá lấy đâu mà bảo trợ sau chiến tranh mà mà
còn bị cấm vận còn bao nhiêu thứ khó khăn Thế thì đấy là cái cơ hội khi ông
Võ Văn Kiệt tổ chức cuộc cập đầu tiên với các doanh nhân khi ông đã là thủ
tướng nhưng không làm Hà Nội mà Ông làm ở Sài Gòn Cái đó cũng là một sự lựa chọn
lựa chọn Bởi vì ở Hà Nội thì chủ yếu vẫn
là doanh nghiệp nhà nước bóng dáng doanh nghiệp nhà nước rất lớn và các doanh
nghiệp tư nhân nếu có hình thành thì cũng rất e ngại trong việc cất lên tiếng
nói của mình thì ông làm ở Sài Gòn để nghe các doanh nghiệp thế và có mời
phòng thơ mại cung Nhiệp tham gia và tôi
00:54
lúc bây giờ là phó Tổng thư ký của phòng thơ mại thì được Anh đoà Ngọc Bông là
Tổng thư ký cử vào và thôi cô đi vào đi tham gia thế xong rồi tôi và cũng có yêu
cầu là sẽ có cái phát biểu của phòng thương mại coi như là đại diện cho các
doanh nghiệp thì tôi có chuẩn bị một số ý thế tôi nói trước V anh bông bả đây
chuẩn bị một số ý như thế này mà sẽ có những cái phê phán mạnh th anh đồng ý
không bảo được tù cô cô cứ chủ động cô làm thế Thấy cái gì cần thì mình nói
mình nói cho doanh nghiệp chứ mình không nói gì cho riêng mình th không ngại th
anh bông cũng là cái người rất thẳng thắn rất cả mởi như vậy Mặc dù anh không
không đọc sâu vào các văn bản này khác ha Nghiên cứu sâu đọc vào các luật và
hai cái luật đó để thấy nó khó chịu đến chừng nào thế thế mà thế nhưng mà tinh
thần đó với tinh thần đó thì tôi vào và trong cái bài phát biểu mỗi người được
độ khoảng 10 phút thì tôi cũng là dành 10 phút mà được là một trong người nói
00:55
được đầu tiên để nêu lên các vấn đề Nêu lên một loạt những cái mà bất cập ở hai
luật đó cũng như những cái việc thi hành các chính sách mà nó vô lý như thế nào
nó gây khó cho sự phát triển của doanh nghiệp như thế nào nó cản trở nhất là
doanh nghiệp tư nhân và kể cả doanh nghiệp nhỏ và vừa tiểu thương tiểu chủ
thì lúc bây giờ là trên luật pháp là chính thức là cho phép người ta làm việc
nhưng với tất cả những hàng giào về luật pháp như vậy thì người ta không làm nổi
Dạ Thế thì những cái đó thì được nêu lên thì Thế thì ngay trong cuộc đó phải nói
là tủ tướng nghe thì rất là trầm ngâm suy nghĩ nhưng mà thấy cái gật Cù của
ông mà Có phải ông ông tán thành Dạ ông ông biết được những vấn đề đó một số
quan chức khác ngồi đấy thì trông có vẻ khó chịu lắm nên cái nói của tôi nhưng
mà các doanh nghiệp thì hưởng ứng Dạ trong họ vui vẻ họ họ thấy nét mặt của
họ tỏ ra họ rất tán thành và họ vui vì có người nói th choy họ nói
00:56
chạ chị mấy cái gạch đầu dòng chị nhớ không mấy gạch đầu dòng đó cũng có nhớ
đại loại dạ đại loại như tứ kể là nó vô lý đến cái việc là làm cái công việc
đánh máy chữ thuê như thế này mà cũng lại phải xin phép giấy phép trong 3
tháng ừ 3 tháng trời sau thì là lại lại phải xin phép lại và nếu 3 tháng đó thì
họ vận hành được sang tháng thứ hai là họ bắt đầu phải đi lo cho cái giấy phép
để ra hạ rồi Dạ đây là mở một cái quán phở thì cũng phải đi xin phép dạ Thế thì
không biết những cái đó để làm gì dạ mà nó nó phiền nhễu đến thế lúc giờ thì
chúng tôi chưa có điều kiện để nghiên cứu để tính ra về cái chi phí cho xã hội
cho doanh nghiệp nó là bao nhiêu sau này viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung
ương thì họ mới tính ra thành chi phí th mới thấy là cái chi phí thành doanh
nghiệp của Việt Nam là ghê gớm thế những cái như thế nhưng mà lúc bây giờ cũng
nói lên tất cả những cái phiền toái rồi tất cả cảng phép thắc phải xin nó nhiều
00:57
đến như thế nào đối với mỗi một doanh nghiệp vì xin nhiều cơ quan khác nhau ở
nhiều tầng khác nhau về công việc của mình và cái thời gian chờ đợi tổng cộng
nó dài đến như thế nào và nó tốn đầu óc cũng như chi phí thời gian sức lực của
những người muốn lập doanh nghiệp để kiếm ăn cho mình và tạo công ăn việc làm
cho những người khác như thế nào Thế hai nữa là tôi nhấn rất mạnh đến việc đến
lợi ích và sự cần thiết phải phát triển doanh nghiệp tư nhân các loại hình khác
nhau bữa đó ngoài cái khía cạnh về những cái vô lý của các quy định của hai luật
đó thì cái điều thứ hai tôi nhấn mạnh về sự cần thiết của phát triển khu vực tư
nhân là những người để mà tự nuôi sống cho mình trong điều kiện một đất nước
còn rất nghèo rất khó trong chiến tranh người đó vẫn còn bị cấm vận mà thành ra
là các nước khác có viện trợ cho mình đâu ngoại trừ Thụy Điển là nước duy nhất
vẫn kiên trì viện trợ cho Việt Nam cả trong thời gian chiến tranh lẫn Sau khi
chiến tranh kết thúc Thế còn các nguồn khác không có ch nên
00:58
chính phủ cũng phải lo rất nhiều việc thì cần phải tạo điều kiện cho người dân
tự lo cuộc sống cho người ta cái quyền mưu sinh là cái quyền tất yếu của mỗi
một người họ mở kinh doanh chẳng qua họ muốn tự tạo công việc cho mình để mình
sinh sống được trong gia đình và đồng thời họ có khả năng để có thể tạo công
việc cho những người khác liên quan nữa và nó từ đấy nó đóng góp và cho kinh tế
phát triển thì vừa nó đỡ gánh nặng cho chính phủ mà nó vừa tạo điều kiện cho
đất nước phát triển bởi vì có những người kinh doanh đó có người mua bán thì
mới có con kênh cho người sản xuất làm việc và kết nối với nhau rồi Các thị
trường mới dần dần mở ra thì cũng thuyết phục chủ yếu về lẽ đó Khi mà kể đến một
số câu chuyện kinh doanh của các doanh nghiệp khác nhau mà ta làm được và từ
đấy thì nó giúp cho xã hội bớt đi những cái thiếu thốn về những gì bởi vì sau
chiến tranh thì gần như cái gì chúng ta cũng thiếu mà thế thì đấy đại loại là đó
là câu chuyện đấy Nhưng mà quan trọng hơn là sau đó khi ông Võ Văn Kiệt lên
00:59
làm Thủ tướng thì vài năm sau thôi là ông cũng dựa vào tất cả những khuyến
nghị của doanh nghiệp cũng như ý kiến của nhiều chuyên gia nhóm Thứ Sáu cũng
như các chuyên gia ở phía bắc đóng góp ý kiến vào từ năm 93 Ông đã lập ra tổ
chuyên gia tư vấn của ông rồi thì mọi người cũng đóng góp ý kiến nhiều về
chuyện phải cải thiện cái luật thì ông đưa ra quyết định là sửa luật sửa hai
luật cũ Dạ đầu tiên chỉ đưa ra vấn đề sửa đội thôi nhưng về sau chúng tôi
thuyết phục là sửa không không được phải
làm lại thay bằng cái khác vì sửa thì nó sẽ không thay được nguyên tắc cơ bản là
doanh nghiệp chỉ được làm những cái gì Nhà nước cho phép mà phải làm lại thì
mới làm được hai nữa là không cần phải hai luật một luật thôi và quy định các
loại hình doanh nghiệp khác nhau thay vì hai luật quy định cho nhiều loại khác
nhau bởi vì lúc đó chúng ta lại còn ngoài luật hai luật doanh nghiệp đó ra
còn doanh nghiệp nhà nước còn hợpc xã còn kinh tế gia đình còn nhiều mô hình
01:00
khác FBI thì nó sẽ thành rất phức tạp trong hệ thống pháp luật cho nên tốt
nhất là quy các doanh nghiệp tư nhân của
Việt Nam vào chung một luật thế thì được thủ tướng cũng đồng ý theo cách đó Và
khi ông đang làm việc thì sau đó thì ông ông hết nhiệm kỳ thì năm 97 chuyển sao
sang Thủ tướng ph vă khải thì thủ tướng Văn Văn Khải tiếp tục chỉ đạo việc xây
dựng luật theo tinh thần và cách thức như Thủ tướng Võ Văn Kiệt đã chấp nhận
và đã thúc đẩy Thế thì việc thực hiện việc tiến hành xây dựng lu doanh nghiệp
là bắt đầu được đẩy mạnh từ năm 9697 trở đi và cái ban chỉ đạo xây dựng luật ấy
thì được thủ tướng van vă Khải thành lập chính thức ra thì như vậy là lần đầu
tiên mà vcci được cử người được mời và cử người
tham gia vào ban chỉ đạo dựng luật Dạ Thì lúc bấy giờ thì tôi đã vào năm 93
01:01
thì tôi trở thành Tổng thư ký của phòng thương mại và được Chủ tịch Đoàn Duy
Thành là trao luôn cho tôi việc đó là chị tham gia đi vào cái tổ này vì chị
Lâu nay chị theo dõi nhiều chị biết về các vấn đề luật pháp kinh doanh chị tham
gia và ban chỉ đạo đó thế và cái ban soạn thảo luật thì cũng được hình thành
cũng mời người của phòng thương mại tham gia thì chúng tôi cử ngay Anh Trần Hữu
Huỳnh đang là trưởng ban pháp chế cũng là người am hiểu và có rất nhiều ý K
phá đối với Doh nghiệp tham gia vào tổ soạn thảo thế và đấy cũng là cái cơ hội
đầu tiên chúng tôi chính thức làm việc với Viện nghiên cứu quản lý kinh tế
Trung ương và với các cơ quan của nhà nước về soạn thảo luật cái ban chỉ đạo
soạn thảo luất luật lúc bấy giờ thì danh
chính ngôn thuận là các vị lãnh đạo chóp
bu của chính phủ nhưng mà cái người trực tiếp là ông Trần Xuân Giá lúc giờ đang
là bộ trưởng bộ cách đầu tư và cái tổ soạn thảo thì do viện lý K tế Trung ương
01:02
ch Trì anh l đanh là Viện trưởng và anhn cung trực tiếp là cái người đứng ra làm
cái công việc biên soạn luật Thì đấy là một cái kênh và tạo thành một cái ekip
làm việc rất tốt qu rất hay bởi vì ngay lập tức thì tôi bàn với anh Doanh và anh
cung là luật này cần phải được đưa ra hỏi ý kiến Các doanh nghiệp là các đối
tượng chứ không chơi là chỉ hỏi ý kiến trong các cơ quan nhà nước với nhau hoặc
là hỏi ý kiến Các cơ quan chính quyền không thôi hỏi kiến giới nghiên cứu giới
luật sư thì cũng tốt nhưng dù sao đấy không phải là những người kinh doanh
không phải đối tượng trực tiếp họ không hiểu được cái luật đó không không phải
là cái đối tượng thi hành luật cho nên phải hỏi thì các anh tán thành ngay và
chúng tôi ở phòng thương mại chủ động đứng ra tổ chức thì nói là những cuộc
đầu tiên dụ ở Hà Nội rồi sau đó đi Đà Nẵng vô Sài Gòn đi Cần Thơ thì cái
chuyến đi đó thì anh cung đi cùng với tôi suốt mấy nơi để hỏi xong anh về anh
01:03
bảo tôi bảo hay quá chừng những ý kiến của doanh nghiệp nó xác đáng vô cùng kể
cả từng từ ngữ đưa vào luật Dạ thì nó sắc đáng vô cùng và thực sự là nó nó
giúp cho em tỉnh ra rất nhiều ý anh cung xưng với tôi là em thời đó và lúc bấy
giờ là bản tự Thảo thứ năm đấy của Viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương đã
đưa ra thì bản thứ Năm được đưa ra hỏi ý kiến nhưng sau đó các doanh nghiệp Đưa
vào thì về là cái nhóm biên tập nhóm soạn thảo với sự chỉ đạo của cung là lập
tức là làm lại làm lại sửa lại một loạt các cái kể cả các thuật ngữ cho nó phù
hợp với yêu cầu của doanh nghiệp có những thuật ngữ thì còn tranh cãi cả
trong giới luật Họ bảo cái từ này về ngôn ngữ luật pháp thì như thế này là nó
không chuẩn xác lắm nhưng sau chỉ có một lập luận thôi nó chuẩn xác hay không là
nó có đi vào cuộc sống được hay không Anh đưa ra một cái từ hay về luật đúng
về luật nhưng mà không ai hiểu cả hoặc mỗi người Hiểu một cách dạ mà xã hội
không thực hiện được nên cũng là vô hiệu cho nên phải dùng cái cái quan niệm cái
01:04
khái niệm mà xã hội người ta hiểu Dạ thế
thế hoặc là có những từ là sẽ phải không
dùng một từ mà bằng cả một câu để mà nói lên được cái ý của luật là như thế nào
Cái cái ý tưởng của luật thực sự hoặc là cái chính sách mà hàm ý trong đó là như
thế nào Dạ Thế thì đấy là cái tất cả các cách làm luật và đến năm 99 thì bản tự
Thảo cuối cùng của luật doanh nghiệp được hình thành để trình ra Quốc hội thì
cái bản đó thì các doanh nghiệp họ vui lắm Họ nói với tôi
là em có cảm tưởng là đây là luật của chính mình Dạ chính mình chứ không phải
là của Nhà nước đưa ra cho mình không thôi nữa vì nó thể hiện được đúng những
cái doanh nghiệp mong muốn là có được một lật như vậy khi đưa ra Quốc hội thì
cũng sóng gió lắm vì có những vị lãnh đạo cũng rất cao cấp ở Quốc hội rất có
uy tín nhưng vẫn e ngại mà nếu mà được quyền tự do kinh doanh theo kiểu là chỉ
đăng ký thì nhỡ qua một đêm mà cả triệu doanh nghiệp ra đời thì làm thế nào mà
01:05
nhà nước quản được dạ làm làm nhà nước quản được dạ tức là vẫn xoay quanh cái ý
là quản lý nhà nước phải quản lý doanh mình không án được thì mình dẹp thế đấy
cũng có ý kiến của một vị cũng rất có uy tín người đó một người cũng đã Tôi thần
tượng trong rất nhiều công việc đối với vị đó thì cũng nói là phải theo nguyên
tắc là quản được đến đâu thì mở đến đó Dạ chứ không thể mở quá rộng mà khi nhà
nước quản được dạ Thế còn ở tầm địa phương thì có những ông đại biểu Quốc
hội của địa phương mà là lãnh đạo địa phương nói hẳn tôi biết ai là người tốt
thì tôi mới cho lập doanh nghiệp Chứ giờ nếu mà cứ để đăng ký như thế này những
cái người không tốt họ cũng đăng ký thì làm thế nào Dạ đ t thôi chỉ bảo ai cho
ông cái quyền phán xét người này là tốt người này là không Dạ Thế nào là tốt Thế
nào là không tốt Dạ thế Cái đó thì cũng vô lý và quản lý người ta là bằng hệ
thống luật bằng tất cả những cái quy định trong luật chứ đâu phải bằng cái
01:06
việc là một ông lãnh đạo có thể ngồi đánh giá cả triệu người dân của tỉnh
mình là ai tốt ai xấu mà cho làm hay không cho làm thế nhưng những cái quan
niệm cổ hủ thì thầy đó vẫn còn trong một
số nhưng cũng rất may là theo dõi và rồi được sau đó thì ông ông ông Trần Xuân
Giá có một cái cuộc để giải trình lại với Quốc hội về tất cả những điều húc
mắc mà Quốc hội nêu nhưng mà Cái quý nhất thời đó phải nói Thực sự tôi rất
biết ơn báo chí thời gian đó là đã ủng hộ rất nhiều cho luật doanh nghiệp và
báo chí đưa lên cả một trào lưu họ cũng đến hỏi tôi khá nhiều Tôi cũng mách tôi
cũng chỉ là gặp người này người kia những người tôi biết là có cái tinh thần
đổi mới và hiểu về cái cách làm luật mới nên như thế nào và cần phải như thế nào
để ủng hộ luật này để họ lên tiếng và như vậy cả một cái trào lưu trên tất cả
các báo chí tời đó từ đài truyền hình Việt Nam VTV báo Nhân Dân rồi đến tất cả
các báo khác và nhất là các báo trong Nam này Thời báo Kinh tế Sài Gòn thì Sài
01:07
Gòn Phóng Rồi các báo Thanh Niên báo Tuổi Trẻ vân vân là đều đồng
loạt đưa lên những tiếng nói ủng hộ cho đến trước ngày thông qua luật là cái
ngày đó là cái ngày rầm rộ nhất của báo chí đưa ra Và như vậy thì nó giúp cho
luật doanh nghiệp được thông qua và Như vậy là trên tinh thần Cái quan trọng
nhất của luật doanh nghiệp là trên tinh thần là doanh nghiệp được làm tất cả
những gì luật pháp không cấm Vâng thế và
những lĩnh vực cấm ấ thì ngay trong luật doanh nghiệp đưa ra rồi là sáu lĩnh vực
cấm không được làm vũ khí thuốc nổ cây rừng tự nhiên vân vân khoáng sản đế một
số cái bảo vệ như vậy thôi Thế còn những lĩnh vực mà kinh doanh có điều kiện thì
sẽ có một danh bục khác được ban hành trong một dị định của chính phủ kèm theo
nói rõ là những cái khác thì phải có điều kiện và những điều kiện đó là điều
kiện cơ bản gì thì sẽ được đưa ra trong một cái văn bản pháp lý tiếp theo kẹp
01:08
theo thì như vậy nó rất rõ là ai được quyền làm cái gì và có những lĩnh vực
cần phải kiểm soát như làm ngân hàng làm luật hãng tư vấn luật chẳng hạn hoặc là
kiến trúc thì cần phải có điều kiện gì phải có kỹ năng phải có chuyên môn thì
tất cả cái đó được quy định bằng công cụ Pháp Luật liên quan thôi như vậy là đảm
bảo cho một luật nó hợp lý Nó trao lại quyền tự do cho doanh nghiệp cho người
dân làm ăn thế mà đồng thời thì nó cũng tạo cho nhà nước những khuôn kh để kiểm
phát cái hành lang để người ta được đi trong đó và nếu mà vượt ra khỏi hành
lang đó hoặc vi phạm thì nhà nước có thể thổi coi nhà nước Trương phạt hoặc xã
hội biết để mà kiểm soát người ta thì tất cả những cái đó được Đư ra thì tôi
nghĩ cái tinh thần của luật đó là quý vô
cùng và Cái quan trọng là nó ra đời đúng
lúc năm 99 là cái năm mà năm thứ hai của
cuộc khủng hoảng tài chính trong khu vực xảy ra vào cuối năm 97 thì khủng hoảng
thài chính khu vực xảy ra ở Thái Lan trước và nó là rất nhanh sang các nước
01:09
khác 998 ảnh hưởng nặng nề đến Việt Nam rồi bởi vì năm đó nhớ mãi là hồi năm 97
là năm mà Việt Nam nhận được nhiều cam kết đầu tư nước ngoài nhất tới 8,5 tỷ đô
la cam kết đầu tư nước ngoài nhưng mà đến năm 98 khi mà khủng hoảng xảy ra
Thái Lan rồi thì hầu hết các doanh nghiệp mà họ đã đăng ký họ đã xin phép
đấy để đầu tư ở Việt Nam nước ngoài đấy thì họ rút ra khỏi thành ra từ 8,5 Tỷ
đến xuống đến gần như là không có tỷ nào
Dạ và khi đầu tư nước ngoài giả mạnh như
vậy thì xuất khẩu của Việt Nam cũng giảm xuống rất mạnh GDP giảm xuống rất mạnh
Mặc dù vẫn còn Dương một chút nhưng giảm xuống rất mạnh và như vậy thì phải có
một cái bù đắp ngay lập tức thì chính cái nội lực trong huy động sức dân để
cho trao lại cho người dân cái quyền tự do kinh doanh đó thì nó tạo ra cái nội
lực để bồ đáp cho những cái mà khủng hoảng tài chính trong khu vực xảy ra nó
01:10
ảnh hưởng đến kinh tế Việt Nam và cũng từ đó nó tạo cho các nhà đầu tư nước
ngoài niềm tin là khu vực này khủng hoảng nhưng Việt Nam không bị khủng
hoảng theo Dạ Việt Nam có suy giảm Nhưng trong một thời gian rất ngắn và bây giờ
đang vực lại hai nữa là niềm tin của nhà các nhà đầu tư nước ngoài tăng lên mạnh
khi thấy là nhà nước Việt Nam chính thức ủng hộ và khuyến khích khu vực tư nhân
của Việt Nam là những đối tác chính họ muốn làm việc được tự do kinh doanh được
phát triển Dạ từ đó họ có niềm tin là thị trường Việt Nam sẽ rộng mở hơn rất
nhiều các đối tác ở Việt Nam sẽ có rất nhiều để cho họ lựa dọn để làm ăn chứ
không phải chỉ có mỗi sự lựa chọn duy nhất là liên doanh với các doanh nghiệp
nhà nước như trước đó nữa thưa chị trước khi đi vào cái cái
câu hỏi cuối cùng em chợt nghĩ ra một cái một cái điều mà báo chí nhắc rất là
01:11
nhiều và em muốn hỏi cái câu đó như là một cái câu mình trao đổi nhanh để mình
đi tới cái câu cuối cùng thì cái câu mà em muốn hỏi là Ủa vậy sao sau những cái
cuộc đấu tranh quyết liệt để thay đổi cơ bản về tinh thần làm luật thì có lúc em
nhớ là chị Chi Lan nói với mọi người là Việt Nam là một đất nước không muốn phát
triển thì thưa chị trong cái bối cảnh nào thì chị đã phát biểu như thế Tôi
nghĩ đấy là bối cảnh nó vào cái khoảng năm 2000 lẻ mấy đấy không Không nhớ
chính xác năm nhưng ngoài ngoài năm 2000
nó lúc bây giờ là sau khi chúng ta đã có luật doanh nghiệp mới rồi có sửa đổi
luật đầu tư nước ngoài vào năm 2002 Dạ và cái sửa đổi luật đầu tư nướ nước
01:12
ngoài lần đó cũng sử đổi khá tốt bởi vì những công cụ trước đó ấ ở luật trước mà
khuyến khích cho đầu tư nước ngoài và Việt Nam thì nó không còn đủ để đảm bảo
người ta bây giờ người ta cần một cái sự an toàn hơn trong kinh doanh ở Việt Nam
thì nó không không đủ đảm bảo các chính sách nó sẽ là dài hạn là cho người ta
yên tâm làm ăn lâu dài và cái khả năng hợp tác với Việt Nam nhiều hơn bởi vì
ban đầu thì họ dùng rất nhiều cái hình thức là 100 ph vốn đầu tư nước ngoài về
Việt Nam chứ họ không có đủ đối tác ở Việt Nam tiên cậy để mà làm liên doanh
với Việt Nam Thế cho nên cái sửa luật năm 2002 là rất quan trọng vì nó cũng
Căn cứ trên cái tinh thần của luật doanh nghiệp năm 1999 và được thi hành từ năm
2000 là quyền tự do kinh doanh của khu vực tư nhân và nó tạo ra cái sự bùng nổ
của khu vực tư nhân trong ngay trong 23 năm đầu tiên thực hiện luật đó thì cái
đó là cái bước quan trọng Tuy nhiên đến lúc bấy giờ thì phải nói là
01:13
Vào cỡ năm 2002 2003 thì nó đã là 2003 thì nó đã là 10 năm sau khi Việt Nam hội
nhập lại được với thế giới kinh tế bằng cách là trở lại tham gia vào quỹ tền tệ
quốc tế ngân hàng thế giới ngân hàng ADB ngân hàng phát triển Châu Á ADB và một
loạt chính phủ các nước đầu tiên là Pháp và Nhật viện trợ cho Việt Nam và năm 93
nối lại viện trợ từ đầu năm 94 thì Mỹ tuyên bố dỡ bỏ cấm vận với Việt Nam thì
cỡ 10 năm đã qua rồi Bao nhiêu nguồn ODA và Việt Nam hỗ trợ cho phát triển hạ
tầng cho giáo dục đào tạo cho xây dựng năng lực hồi đó là cái capacity Building
là xây dựng năng lực cho chính quyền ấy cho những người vận hành nền kinh tế
Việt Nam để có được cái kỹ nă mới trong vận hành một nền kinh tế thị trường chứ
không phải một nền kinh tế chiến tranh nữa thì người ta đào tạo rất nhiều thế
rồi doanh nghiệp thì bừng nở lên đầu tư nước ngoài vô nhiều thế mà Việt Nam vẫn
01:14
cứ lẹt đẹt phát triển vẫn chậm ngần ấy nguồn lực lúc giờ tôi chúng tôi chỉ tính
toán ra và nhất là các bạn Hàn Quốc tôi cũng thân với khá nhiều bạn Hàn Quốc Bởi
vì cũng là trong những người đầu tiên đi
Hàn Quốc và là phòng thương mại đóng góp nhiều và việc mở quan hệ kinh doanh với
Hàn Quốc 10 năm trước khi hai bên thiết lập quan hệ ngoại giao từ 82 chúng tôi
đón những đoàn Hàn Quốc đầu tiên vào kinh doanh và đến năm 92 thì hai nước
mới thiết lập được quan hệ ngoại giao Thế thì các bạn Hàn Quốc Lúc đầu họ rất
tin họ bảo là Hàn Quốc thì mất 30 năm hóa rồng nhưng Việt Nam với điều kiện
với tài nguyên của Việt Nam tất cả điều kiện của Việt Nam hiện nay thì chắc là
chỉ cần là 20 năm thôi Dạ là có thể trở thành một nước phát triển cao được nhưng
đến lúc đó thì Việt Nam vẫn chưa ra khỏi
ngưỡng nghèo thì chúng tôi ngồi nghĩ mãi vì sao vì sao thế xong rồi một cái cuộc
ngồi trao đổi với các bạn thì vừa buồn mà vừa vui là tại sao Việt Nam nhiều
01:15
nguồn lực từ bên ngoài đến thế nhiều tài nguyên bên trong đến thế sức mạnh con
người Việt Nam ý chí kinh doanh của người Việt Nam của người dân Việt Nam
nói chung cao đến thế tất cả các điều kiện thị trường thế giới lúc giờ cũng
khá là thuận lợi vì đang toàn cầu hóa mà mở ra rất nhiều chúng ta cũng đang đàm
phán tham gia WTO bao nhiêu thị trường mở ra cho Việt Nam Thế thì tại sao mà
Việt Nam vẫn không lên được an ta nói là có mô hình các nước đang phát triển các
nước chậm phát triển các nước đang phát triển và các nước phát triển Vậy thì
Việt Nam là mô hình nào đây thì tôi mới buột nói một câu thế thì chỉ có thể là
nước không chịu phát triển thôi vì lẽ ra chậm phát triển được hỗ tr nhiều thì sẽ
là nước phát triển chứ tại sao lại vẫn cứ như vậy tôi nói đùa vậy thì chỉ có
thể gọi là không chịu phát triển không chịu phát triển không chịu chứ không
phải không muốn Dạ ai cũng muốn chứ Sao lại không muốn nhưng không chịu phát
01:16
triển Dạ như những đứa trẻ không chịu lớn mà không lớn lên được thì nói vui
như vậy thôi Nhưng mà thực sự là là rất buồn Dạ khi mà mà một miệng nói ra điều
đó nhưng ngoài ra thì cũng trong cái cuộc đó cũng có trao đổi với nhau là bao
nhiêu chính sách đưa ra hay luật pháp đưa ra cũng rất hay rất chúng đấy chứ có
phải không đâu thế mà tại sao lại không thi hành được đầy đủ để mà cho nó vực
lên ngay cả đối với luật doanh nghiệp cũng vậy hồi đó là thủ tướng V vă Khải
theo Khuyến nghị của ờ ban nghiên cứu của thủ tướng là thành lập ra tổ thi
hành luật doanh nghiệp để có thể thúc đẩy việc thi hành và đưa luật vào cuộc
sống được bởi vì nhiều luật trước đó là không đi vào thực tế được hoặc chỉ đi
vào được những khía cạnh mà nó nặng về quản lý nhà nước thôi chứ nó không tạo
được cái hiệu ứng của xã hội để phát triển Thế thì mới thành lập ra thì tổ
thứ hành luật Doanh Nghiệp mấy năm đầu hoạt động cũng rất hào hứng nào là cắt
bỏ được bao nhiêu giấy phép con Khuyến nghị thủ tướng khý cắt bỏ được rồi Nào
01:17
là mở thêm các ngành nghề mới đưa cái danh mục ngành nghề của Việt Nam mở rộng
ra và yêu cầu bên phía nhà nước là phải theo nguyên tắc là dân sinh Bách Nghệ
người dân có thêm công việc gì dù là chưa có trong danh mục thì Nhà nước đưa
thêm vào danh mục ngành nghề chứ không phải vì không có trong danh mục ngành
nghề mà người dân không được làm thế tất cả những cái đó là đưa ra làm được thế
nhưng mà tại sao lại vẫn không không lên được thì thì tôi cũng lại bột miệng lại
nói đùa một câu ở thế thì chúng ta cũng lại là một mô hình NATO n a t o là No
Action chỉ có nói mà không có làm dạ đấy thành ra là nhiều cái là chắc là đúng
chị Thế còn ông động Ngọc Xuân ấy lúc nhớ mãi là ông nói vui Ông bảo Ôi ở nước
mình thì cứ cái gì không muốn làm thì cứ
đưa ra bàn tập thể thì sẽ không làm được chả ai làm cả dạ nó không phải là trách
01:18
nhiệm của ai không ai làm cả thì việc gì không muốn làm thì đưa ra họp Dạ thì là
đó là xong nhưng đấy thì nó cũng là một cái nó nó thể hiện cái cái cái cung cách
của chúng ta nó vẫn có những cái chưa hợp lý trong cả hệ thống làm việc Và từ
đó nó trở thành những cái cản trở mà chính vì vậy cho nên những việc sau này
mà tôi vẫn cứ cố gắng tham gia vào về tiếp tục những công việc là là tham gia
vào xây dựng hoặc đóng góp ý kiến cho các luật hoặc là các chính sách mới của
chính phủ hay là về cải thiện môi trường kinh doanh đấy mà nhất là sau này
thì cũng chính phủ cũng muốn thúc đẩy nhiều và đưa ra các nghệ quyết hàng năm
đấy về cải thiện môi trường kinh doanh thì cũng cố gắng tham gia vào nhiều
nhưng xuyên suốt trong đó thì cái cái trung tâm vẫn là cái phát triển khu vực
tư nhân thì làm cả hai việc đó cũng với mục tiêu là làm sao cho khu vực tư nhân
phát triển được đ cũng vẫn là cố gắng liên tục của tôi trong tham gia vào
01:19
nhưng quả thật là Gia Nan thật Bởi vì nếu mà nhìn cho đến ngày nay thì thấy là
chúng ta đã vượt qua ngưỡng thu nhập thấp rồi ngng Nghèo rồi trở thành nước
thu nhập trung bình kể từ năm 2010 đến nay Nhưng mà từ 2010 đến nay đã mười mấy
năm trôi qua rồi thì từ thu nhập trung bình để mà vượt khỏi cái bẫy thu nhập
trung bình cũng là một quá trình gian nan nhớ mãi là ngay cuộc hội thảo đầu
tiên của ngân hàng thế giới làm ở Việt Nam để công bố về cái việc là theo tính
toán ngân hàng thế giới là Việt Nam đã vượt khỏi ngưỡng nghèo và trở thành nước
thu nhập trung bình được tổ chức ở khách sạn seraton ở Hà Nội chủ trì về phía
ngân hàng thế giới là ông hom khas là phó chủ tịch ngân hàng thế giới phụ
trách khu vực châu Á Thái Bình Dương và về phía Việt Nam là thủ tướng Nguyễn Tấn
Dũng thời đó thì là ông cũng đã nói thẳng là mừng cho Việt Nam như vậy nhưng
01:20
cũng cảnh báo luôn là cái nguy cơ rơi vào bẫy thu nhập trung bình là rất lớn
bởi vì nhìn các nước xung quanh như Malaysia Thái Lan Philippines India vân
vân là đều là những nước mà vượt qua ngỡ nghèo rất sớm so với Việt Nam nhưng bây
giờ vẫn loay hoay ở cái bẫy thu nhập trung bình Mặc dù có những nước đã lên
cái ngưỡng thu nhập trung bình cao hơn rồi nhưng mà trở thành nước dầu thì là
cả một cái vấn đề lớn Dạ Thế thì hôm đó ở đấy thì sau đó đó tôi chỉ Cảm ơn ông
ấy và ra nói với ông homage cũng có một số dịp gặp ông trước đấy là rất cảm ơn
ông đã cảnh báo điều này nhưng cái mối lo của tôi nó còn lớn hơn ông là tôi lo
là Việt Nam là rơi vào ngưỡng thu bẫy thu nhập trung bình thấp Dạ không phải
thu nhập trung mình không thôi đâu Dạ low midle income country chứ không phải
chỉ là midle income country thì ông gật đầu ông bảo đúng thế thật đấy nhưng mà
tôi cũng không không muốn nói đến như vậy vì cái đó Việt Nam sẽ phải tự hiểu
01:21
với nhau để đi từ thu nhập trung bình thấp sang thu nhập trung bình cỡ vừa thì
từ đó lên thu nhập trung bình cao nhưng nó đòi hỏi nỗ lực ghê gớm lắm và rất
nhiều cải cách thì mới có thể được thưa chị là mình hết thời gian rồi Dạ em chỉ
xin hỏi chị một câu cuối cùng và chị nói thật là rõ thật là cô động là vậy trong
cái tình hình hiện nay thì theo chị là nghiệp nên làm gì trong tình hình suy
thoái kinh tế toàn cầu sự thay đổi trong lựa chọn của người tiêu dùng tình hình
kinh tế của Việt Nam nó không có được lạc quan lắm Vậy thì rồi lại có những
cái yêu cầu mới của một cái nền kinh tế đòi hỏi phát triển bình vững kinh tế
xanh thì cái người doanh nghiệp Việt Nam của chúng ta hai cái gạch đầu dòng thôi
nên chú trọng tới cái gì và nên làm gì thưa chị đó là cái câu cuối cùng tôi
01:22
nghĩ có lẽ cũng lại vẫn trở lại cái nguyên lý mà chúng ta vẫn nói với nhau
từ thời trước khi mà Việt Nam còn chưa đổi mới còn cực kỳ khó khăn là phải tự
cứu mình trước khi trề cứu đối với doanh nghiệp cũng vậy thời nào cũng thế Tôi
nghĩ các doanh nghiệp Việt Nam họ cũng hiểu rõ điều đó cho nên có thể nói là
tất cả những gì họ làm được từ trước đến nay thì một phần nhờ chính sách nhờ môi
trường chung được cải thiện Nhưng mà quan trọng nhất vẫn là cố gắng của mỗi
người chứ không gì hết người thành công cũng là do đó mà người thất bại thì cũng
là do thiếu cái sự nỗ lực hoặc nỗ lực của mình nó không trúng nó không đúng
hướng mình không có được tất cả những hiểu biết và những cái điều chỉnh kịp
thời cho nên là mình bị thua thôi cho nên là tự cứu mình trước khi trờ cứu vẫn
là điều quan trọng bậc nhất người ta nói nhiều đến cái thế giới Vu Ca Ngày nay
với cái nghĩa là biến động là không chắc chắn là mơ h
01:23
th Nhưng mà như vậy là rất cần doanh nghiệp tiếp cận V theo cách mới là cái
v đầu tiên ấy thì không phải là biến động mà nó phải là cái Vision là tầm
nhìn tầm nhìn để mà ở đây đối với doanh nghiệp là để hiểu thị trường hiểu các cơ
hội nằm ở đâu hiểu thách thức nằm ở đâu Mà từ đó thì suy ngẫm lại về Cái chiến
lược kinh doanh của mình về cái đường đi hướng đi của mình nên như thế nào mình
có tiếp tục theo đuổi cái cũ hay không hay điều chỉnh sang cái mới hay là làm
mới lại thì làm mới bằng cách nào như thế nào cho n phù hợp với xu hướng mới
của người tiêu dùng vân vân rồi tạo động lực cho những người cùng làm việc với
mình để đưa ra tầm nhìn chiến lược mới cùng nhau đi theo cái u của cái chữ
không chắc chắn đấy uncertainty đấy của cái cũ vuca cũ thì phải được hiểu là cái
understanding là hiểu biết là tăng cường
cái nghiên cứu cái suy ngẫm quan sát thị trường để hiểu biết trước hết là hiểu
người tiêu dùng người ta đang cần gì người ta đang yêu cầu gì hiểu những
chuẩn mực mới thị trường đặt ra cho mình
01:24
những cái yêu cầu như xanh chẳng hạn thì giờ nó là toàn cầu Dạ Tất cả các nước
đều theo đuổi mục tiêu xanh trong nước cũng vậy rất nhiều người tiêu dùng Việt
Nam hướng tới mục tiêu xanh sẵn sàng trả tiền cao hơn ăn ít đi dùng ít đi nhưng
cho một sản phẩm xanh hơn là đi dùng cho
một sản phẩm nâu hoặc là đen mẩn hoặc là
nó ta hại đến môi trường có khi nó không trực tiếp ảnh hưởng đến bản thân mình
đâu cá nhân hoặc gia đình mình đâu Nhưng nó tá hại đến môi trường tá hại đến cái
chung của đất nước này của trái đất này thì người ta không làm và nhất là đối
với thế hệ Z thế hệ các bạn trẻ rất quý là người ta đấy là cái thế hệ mà họ họ
tỉnh thức họ hiểu nhiều hơn nhất là qua đại dịch covid để họ thấy được là nên
điều chỉnh cách sống như thế nào thì rất cần là cái understanding cái hiểu biết
mới trang bị cho mình và liên tục cập nhật với những cái biến động trên thị
trường thế giới trong nước nữa và trong Đức nữa để mà tự điều chỉnh mình thế Cái
01:25
thứ ba cái chữ c cái chữ c thứ ba cũng phải được điều chỉnh theo cái cách là
clarity tức là nó minh bạch làm rõ ra các thứ Dạ và những cái điều mà trước
đây mình chưa rõ Thì bây giờ mình phải làm sao hiểu sâu và làm rõ ra định hướng
có rõ thì mới làm được đường Nghi nước bước có rõ thì mới Dị hện được và rõ đây
thì không gì bằng cách là học hỏi qut li
T cũng như trang bị cho những người cùng làm việc với mình cùng cách tiếp cận đó
để mà hiểu rõ và làm Thế còn cái cuối cùng chữ a cuối cùng vâng Thì là thì là
cái đó là cái sự cần thiết cái linh hoạt
Cái thích ứng được với M cảnh mới là cần thiết thì tôi nghĩ đối với doanh nghiệp
thì biến một cái Vu Ca nó ảm đạm nó Tối mò thành một cái vô ca mới theo cái
phương châm hoạt động mới nó sáng rõ hơn nó sẽ là con đường cho các doanh ngiệp
01:26
VT l Dạ thưa chị là mình còn muốn nói với nhau ba tiếng đồng hồ nữa nhưng mà
em nghĩ là chị bận rồi thành ra là thôi xin phép là mình tạm dừng cái câu chuyện
của mình ở đây và em rất là hy vọng là sẽ có một lúc nào đó mình lại tiếp tục
cái câu chuyện này Tại vì em tin là còn nhiều câu hỏi các doanh nghiệp muốn đặt
ra nữa với chị Dạ Ờ thưa các bạn cuộc trò chuyện với lại ờ
ch gia kinh tế cao cấp người bạn đườngng rất quý của các doanh nghiệp Việt Nam
tới đây phải đành tạm dừng là tại vì chị lại đi vào một cái phiên hội thảo với
lại các doanh nghiệp khác ở thành phố Hồ Chí Minh Em rất cảm ơn chị
đã trao đổi theo như là các bạn viết ở trên báo á thì nói là một người có những
cái lời rất là Trang nhã rất là khúc chiết nhưng mà sắc xảo thì thật ra hôm
01:27
nay chúng ta thấy là tất cả những cái đó cộng lại thêm với lại một cái sự tin
Tường và cũng hết sức là chân thành thì thưa các bạn chúng tôi xin được tạm dựng
cái câu chuyện của chúng ta ở đây và xin hẹn các bạn trong một cái Lần gặ tiếp
theo xin cảm ơn chị Kim Hạnh Xin cảm ơn nhóm đã làm chương trình hôm nay và cảm
ơn tất cả các bạn đã theo dõi chương trình này Xin chào và hẹn gặp lại a